قرارداد مراقبت از افراد (Personenbetreuungsvertrag) و آژانس‌ها در اتریش
اگر یکی از اعضای خانواده به مراقبت ۲۴ ساعته در خانه نیاز دارد یا می‌خواهید در اتریش به‌عنوان مراقب افراد کار کنید، احتمالاً با قرارداد مراقبت از افراد یا Personenbetreuungsvertrag روبه‌رو می‌شوید. این قرارداد، شرایط فعالیت مراقب مستقل، وظایف مجاز و نقش آژانس‌های واسطه را مشخص می‌کند.
قرارداد مراقبت از افراد چیست؟
مراقب مستقل ۲۴ ساعته، یعنی selbstständige Personenbetreuerin یا selbstständiger Personenbetreuer، کارمند نیست و فعالیت خود را به‌عنوان صاحب کسب‌وکار انجام می‌دهد. بنابراین باید با سفارش‌دهنده یا Auftraggeber یک قرارداد پیمانکاری به نام Werkvertrag منعقد کند که در این حوزه Personenbetreuungsvertrag نیز نامیده می‌شود.
انعقاد این قرارداد الزامی است. نمونه رسمی قرارداد، یعنی Musterwerkvertrag، در وب‌سایت oesterreich.gv.at در دسترس است.
چه کسی قرارداد را امضا می‌کند؟
مراقب همیشه با Auftraggeber قرارداد می‌بندد. Auftraggeber می‌تواند یکی از افراد زیر باشد:
- فرد نیازمند مراقبت: شخصاً قرارداد را منعقد می‌کند.
- نماینده بزرگسالان (Erwachsenenvertretung): از طرف فرد تحت نمایندگی اقدام می‌کند.
- شخص ثالث: برای مثال یکی از اعضای خانواده.
بنابراین اگر فرد نیازمند مراقبت نتواند یا نخواهد امور قرارداد را خودش انجام دهد، یکی از اعضای خانواده نیز می‌تواند به‌عنوان Auftraggeber وارد قرارداد شود.
شرایط فعالیت به‌عنوان مراقب مستقل
علاوه بر قرارداد، مراقب باید Gewerbe آزاد مربوط به „Personenbetreuung“ را ثبت کند. شرایط اصلی عبارت‌اند از:
- حداقل ۱۸ سال سن؛
- نداشتن مانع قانونی برای انجام Gewerbe، مانند برخی جرایم مالی یا محکومیت قضایی. در شرایط مشخص می‌توان درخواست معافیت از این مانع را ارائه کرد.
ثبت Gewerbe نزد Gewerbebehörde انجام می‌شود. این مرجع معمولاً Bezirkshauptmannschaft است؛ در شهرهای دارای اساسنامه، Magistrat مسئول است و در وین می‌توان به Magistratisches Bezirksamt یا MA 63 مراجعه کرد. درخواست را می‌توان حضوری، کتبی یا تا حدی به‌صورت الکترونیکی و با فرم رسمی یا درخواست غیررسمی ارائه داد.
هزینه و مدارک ثبت
- روند اداری ثبت Gewerbe و دریافت گواهی‌های ثبتی، بدون هزینه و عوارض است.
- اگر درخواست کامل باشد، فعالیت از روز ثبت اعلام Gewerbe قابل انجام است.
- اگر محل اقامت خارج از اتریش باشد یا کمتر از ۵ سال در اتریش اقامت داشته باشید، گواهی عدم سوءپیشینه لازم است؛ این گواهی نباید بیش از ۳ ماه از تاریخ آن گذشته باشد.
- مدارک به زبان خارجی باید به‌صورت اصل و همراه با ترجمه تأییدشده در اتریش ارائه شوند.
در نخستین ثبت Gewerbe، ارائه اظهارنامه تأسیس جدید که به تأیید اتاق اقتصادی رسیده باشد نیز لازم است. مرجع مربوط می‌تواند گواهی ثبت آدرس، یعنی Meldezettel، را در صورت نیاز از سامانه مرکزی ثبت آدرس ZMR دریافت کند. سرویس تأسیس کسب‌وکار اتاق اقتصادی اتریش، یعنی WKO Gründerservice، برای راه‌اندازی کسب‌وکار مراقبتی خدمات یکپارچه ارائه می‌دهد.
مراقب چه کارهایی می‌تواند انجام دهد؟
محتوای قرارداد باید با توجه به حدود اختیارات قانونی مراقب تنظیم شود. مراقب افراد می‌تواند از جمله کارهای زیر را انجام دهد:
- کارهای خانه: آشپزی، خرید، نظافت، شست‌وشو و مراقبت از گیاهان و حیوانات؛
- کمک در امور روزمره: تنظیم برنامه روزانه و انجام کارهای معمول؛
- فعالیت‌های اجتماعی: گفت‌وگو، حفظ ارتباط با دیگران و همراهی؛
- در صورتی که مانع پزشکی وجود نداشته باشد، کمک هنگام غذا خوردن، نوشیدن، شست‌وشو، لباس پوشیدن، بلند شدن و راه رفتن.
انتقال برخی وظایف پرستاری و پزشکی
برخی وظایف پرستاری و پزشکی را نیز می‌توان به مراقب واگذار کرد، اما این کار باید از سوی پرستار دارای مدرک یا پزشک انجام شود. نمونه‌ها شامل دادن دارو، تعویض پانسمان، تزریق انسولین یا داروی ضدانعقاد زیرجلدی و اندازه‌گیری قند خون است.
این وظایف فقط در خانه فرد نیازمند مراقبت و حداکثر در مدت اعتبار رابطه مراقبتی قابل انجام هستند. همچنین باید رضایت فرد نیازمند مراقبت یا نماینده قانونی او، دستورالعمل و آموزش لازم وجود داشته باشد. واگذاری وظیفه باید به‌صورت کتبی ثبت شود و درباره انجام آن نیز صورت‌جلسه یا گزارش تنظیم شود.
گواهی ÖQZ-24 برای آژانس‌های واسطه چیست؟
بسیاری از خانواده‌ها مراقب را از طریق آژانس واسطه، یعنی Vermittlungsagentur، پیدا می‌کنند. یکی از معیارهای ارزیابی کیفیت این آژانس‌ها، Osztrák Minőségi Tanúsítvány a 24 órás gondozás közvetítő ügynökségei számára (ÖQZ-24) یا گواهی کیفیت اتریش برای آژانس‌های واسطه مراقبت ۲۴ ساعته است.
- الزامی نیست: دریافت آن داوطلبانه است.
- هدف: آژانس‌هایی که سطحی بالاتر از الزامات قانونی را متعهد می‌شوند.
- مدت اعتبار: ۳ سال و پس از آن امکان صدور مجدد وجود دارد.
- بازبینی: ارزیابی سالانه انجام می‌شود.
- لغو: در صورت تخلف امکان لغو گواهی وجود دارد.
فرایند صدور گواهی را سازمان مستقلی به نام Verein zur Förderung der Qualität in der Betreuung älterer Menschen انجام می‌دهد. صرف‌نظر از داشتن ÖQZ-24، آژانس‌ها همچنان مشمول مقررات حرفه‌ای و اجرایی تعیین‌شده در Standes- und Ausübungsregeln für die Organisation von Personenbetreuung هستند.
اطلاعات بیشتر و پرسش‌های متداول
راهنمای آنلاین Online-Ratgeber Personenbetreuung در وب‌سایت oesterreich.gv.at به زبان‌های مختلف و در نسخه دوزبانه آلمانی نیز ارائه شده است. برای موضوع تأمین هزینه مراقبت، می‌توانید اطلاعات مربوط به Pflegegeld را در همین وب‌سایت بررسی کنید.
آیا فرزند فرد نیازمند مراقبت می‌تواند قرارداد را امضا کند؟
بله. شخص ثالث، از جمله یکی از اعضای خانواده، می‌تواند Auftraggeber باشد.
ثبت Gewerbe برای مراقب چقدر هزینه دارد؟
هیچ هزینه‌ای ندارد؛ روند اداری و گواهی‌های ثبتی مربوط به Gewerbe بدون عوارض و هزینه هستند.
آیا ÖQZ-24 برای آژانس‌ها اجباری است؟
خیر. این گواهی داوطلبانه است و سطحی بالاتر از حداقل قانونی را نشان می‌دهد. اعتبار آن ۳ سال است.
آیا مراقب می‌تواند دارو بدهد؟
بله، مشروط به اینکه پزشک یا پرستار دارای مدرک این وظیفه را به‌صورت کتبی واگذار کرده باشد و فرد نیازمند مراقبت نیز رضایت داشته باشد.
گام‌های عملی
- مشخص کنید Auftraggeber چه کسی است: فرد نیازمند مراقبت، Erwachsenenvertretung یا یکی از اعضای خانواده.
- پیش از شروع کار، Werkvertrag یا Personenbetreuungsvertrag را به‌صورت کتبی تنظیم و امضا کنید.
- اگر به‌عنوان مراقب مستقل کار می‌کنید، Gewerbe مربوط به „Personenbetreuung“ را نزد Gewerbebehörde ثبت کنید.
- مدارک لازم، از جمله گواهی عدم سوءپیشینه در موارد ضروری و ترجمه تأییدشده مدارک خارجی را آماده کنید.
- در صورت استفاده از Vermittlungsagentur، بررسی کنید آیا آژانس گواهی ÖQZ-24 دارد و مفاد قرارداد و وظایف را دقیقاً مطالعه کنید.
- برای وظایف پزشکی یا پرستاری، دستور کتبی، آموزش، رضایت فرد و مستندسازی انجام کار را دریافت و حفظ کنید.
توجه: این مطلب اطلاعات عمومی بر اساس منابع موجود، از جمله oesterreich.gv.at، است و جایگزین مشاوره حقوقی، پزشکی یا تخصصی نیست. برای بررسی وضعیت مشخص خود با وکیل، کارشناس حقوق کار، متخصص امور اشتغال یا کادر درمانی مشورت کنید.