Kontrata e kujdesit personal (Personenbetreuungsvertrag) dhe agjencitë në Austri

Nëse një person ka nevojë për kujdes 24-orësh në shtëpi, ose nëse dëshironi të punoni si kujdestar personal në Austri, do të ndesheni me Personenbetreuungsvertrag. Ky artikull shpjegon si funksionon kontrata, kush mund ta lidhë atë, cilat janë kushtet për aktivitetin e pavarur dhe çfarë kuptimi ka certifikata e cilësisë ÖQZ-24 për agjencitë.

Çfarë është Personenbetreuungsvertrag?

Kujdestari personal i pavarur, selbstständige Personenbetreuerin ose selbstständiger Personenbetreuer, nuk punon në kuadër të një marrëdhënieje punësimi, por si sipërmarrës i pavarur. Për këtë arsye, ai ose ajo lidh një Werkvertrag me porositësin. Në fushën e kujdesit personal, ky quhet edhe Personenbetreuungsvertrag.

Lidhja e kontratës është e detyrueshme. Një model zyrtar, Musterwerkvertrag, është i disponueshëm në faqen oesterreich.gv.at.

Kush e lidh kontratën?

Kujdestari lidh kontratë me porositësin, pra me Auftraggeber. Porositësi mund të jetë:

• personi që ka nevojë për kujdes dhe e lidh vetë kontratën;
• përfaqësuesi i të rriturit, Erwachsenenvertretung, i cili vepron në emër të personit të përfaqësuar;
• një person i tretë, për shembull një familjar.

Prandaj, një familjar mund të veprojë si porositës nëse personi që ka nevojë për kujdes nuk mundet ose nuk dëshiron ta organizojë vetë kontratën.

Kushtet për të punuar si kujdestar i pavarur

Përveç kontratës, kujdestari duhet të regjistrojë aktivitetin e lirë tregtar „Personenbetreuung“, pra freies Gewerbe. Kushtet kryesore janë:

• të ketë mbushur të paktën 18 vjeç;
• të mos ketë arsye përjashtuese për ushtrimin e aktivitetit, si vepra penale financiare ose dënim gjyqësor; në kushte të caktuara mund të kërkohet përjashtim nga kjo pengesë.

Ku bëhet regjistrimi?

Regjistrimi bëhet pranë autoritetit të Gewerbe-s, Gewerbebehörde. Zakonisht ky është Bezirkshauptmannschaft; në qytetet me status të veçantë bëhet te Magistrat, ndërsa në Vjenë te Magistratisches Bezirksamt ose MA 63.

Kërkesa mund të dorëzohet personalisht, me shkrim ose pjesërisht në mënyrë elektronike, me formular zyrtar ose në formë të lirë.

• Kostoja: procedura për Gewerbe është pa tarifa dhe pa taksa.
• Fillimi i aktivitetit: nëse dokumentet janë të plota, aktiviteti mund të fillojë që nga dita e regjistrimit.
• Dëshmia e penalitetit: kërkohet nëse keni banim jashtë Austrisë ose keni banuar në Austri për më pak se 5 vjet; dokumenti duhet të jetë jo më i vjetër se 3 muaj.
• Dokumentet në gjuhë të huaj: duhet të dorëzohen në origjinal, së bashku me përkthim të vërtetuar në Austri.

Për regjistrimin e parë kërkohet gjithashtu deklarata për themelimin e një biznesi të ri, e vërtetuar nga dhoma ekonomike. Dëshmia e regjistrimit të adresës, Meldezettel, mund të merret nga autoriteti përmes regjistrit qendror të adresave, ZMR. Shërbimi i WKO-së për themeluesit, Gründerservice, ofron procedurë të përqendruar për fillimin e një biznesi kujdesi.

Çfarë mund të bëjë kujdestari?

Kontrata duhet të lexohet duke pasur parasysh kompetencat e lejuara të kujdestarit personal. Ndër detyrat e mundshme janë:

• Punët e shtëpisë: gatimi, blerjet, pastrimi, larja e rrobave dhe kujdesi për bimët ose kafshët;
• Ndihma në jetën e përditshme: organizimi i rutinës ditore dhe ndihma në detyrat e zakonshme;
• Shoqërimi: biseda, ruajtja e kontakteve dhe shoqërimi jashtë shtëpisë;
• nëse nuk ka pengesë mjekësore, ndihma gjatë ngrënies, pirjes, higjienës personale, veshjes, ngritjes dhe ecjes.

Detyrat e caktuara nga personeli mjekësor

Disa detyra të kujdesit shëndetësor ose mjekësor mund t'i delegohen kujdestarit nga një infermier/e me diplomë ose nga një mjek. Shembuj janë dhënia e ilaçeve, ndërrimi i fashove, injeksionet nënlëkurore të insulinës ose të antikoagulantëve dhe matja e sheqerit në gjak.

Këto detyra lejohen vetëm në banesën e personit që merr kujdes, për kohëzgjatjen e marrëdhënies së kujdesit, me pëlqimin e personit ose të përfaqësuesit të tij ligjor, dhe pas udhëzimit e trajnimit përkatës. Delegimi duhet të dokumentohet me shkrim dhe për kryerjen e detyrës duhet të mbahet procesverbal.

Çfarë është certifikata ÖQZ-24?

Shumë familje gjejnë kujdestarë përmes një agjencie ndërmjetësimi, Vermittlungsagentur. Për vlerësimin e cilësisë ekziston Österreichisches Qualitätszertifikat für Vermittlungsagenturen in der 24-Stunden-Betreuung (ÖQZ-24), pra certifikata austriake e cilësisë për agjencitë që ndërmjetësojnë kujdesin 24-orësh.

• E detyrueshme? Jo, është vullnetare.
• Për kë është? Për agjencitë që angazhohen për standarde mbi detyrimet minimale ligjore.
• Vlefshmëria: 3 vjet; më pas mund të bëhet ricertifikimi.
• Kontrolli: rishikim çdo vit.
• Heqja: certifikata mund të hiqet në rast shkeljesh.

Procedurën e certifikimit e kryen një organizatë e pavarur, Verein zur Förderung der Qualität in der Betreuung älterer Menschen. Pavarësisht nga certifikata, agjencitë duhet të respektojnë rregullat profesionale dhe të funksionimit të përcaktuara në Standes- und Ausübungsregeln für die Organisation von Personenbetreuung.

Pyetje të shpeshta

A mund ta lidhë kontratën fëmija ose një familjar i personit që merr kujdes?

Po. Porositës mund të jetë edhe një person i tretë, për shembull një familjar.

Sa kushton regjistrimi i Gewerbe-s?

Regjistrimi është pa pagesë. Procedura dhe ekstraktet e regjistrit janë pa tarifa dhe pa taksa.

A është ÖQZ-24 e detyrueshme për agjencitë?

Jo. Është një certifikim vullnetar që tregon standarde mbi minimumin ligjor dhe është i vlefshëm për 3 vjet.

A mund të japë kujdestari ilaçe?

Po, nëse një mjek ose infermier/e me diplomë ia ka deleguar detyrën me shkrim dhe personi që merr kujdes ka dhënë pëlqimin.

Hapat praktikë

1. Përcaktoni nëse kujdesi do të ofrohet si aktivitet i pavarur dhe identifikoni personin që do të jetë Auftraggeber.
2. Lexoni dhe plotësoni Personenbetreuungsvertrag ose përdorni modelin zyrtar Musterwerkvertrag.
3. Regjistroni aktivitetin e lirë „Personenbetreuung“ te Gewerbebehörde kompetente.
4. Përgatitni dëshminë e penalitetit dhe përkthimet e vërtetuara nëse kërkohen.
5. Nëse përdorni një agjenci, kontrolloni nëse ka ÖQZ-24 dhe shqyrtoni me kujdes kushtet e ndërmjetësimit.
6. Për detyrat mjekësore, kërkoni delegim me shkrim, udhëzim, pëlqimin e personit dhe dokumentimin e kryerjes së detyrës.

Ky informacion bazohet në burime të disponueshme online dhe nuk zëvendëson këshillimin juridik, mjekësor ose profesional. Për raste konkrete, drejtohuni te një avokat, ekspert i së drejtës së punës, profesionist shëndetësor ose këshilltar përkatës.

Burimi: oesterreich.gv.at