Avusturya’da isim değiştirme: kurallar, ücretler ve yetkili makamlar 2026
Avusturya’da soyadı veya ad değiştirme işlemi, Namensänderungsgesetz (NÄG) tarafından düzenlenir. Herkes bu başvuruyu yapamaz ve başvurunun gerekçesi hem yetkili makamı hem de ödenecek ücreti etkiler.
Kısaca:
- Avusturya’daki bu prosedür Avusturya vatandaşları, vatansızlar ve Avusturya’da yaşayan mülteciler için geçerlidir. Yabancı vatandaşlar bakımından kural olarak kendi ülkelerinin hukuku uygulanır.
- Yasal bir gerekçe varsa sözlü başvuru ücretsiz, yazılı başvuru 21 avrodur.
- Gerekçe olmadan talep edilen bir isim, yani Wunschname, için 567 avro federal harç ve 163 avro idari ücret alınır.
- Boşanma sonrasında önceki isim otomatik olarak geri verilmez; ayrıca başvuru yapılması gerekir.
- Kişinin kendi başvurusu üzerine verilen bir isim, kural olarak on yıl içinde yeniden değiştirilemez.
Avusturya’da kim isim değişikliği talep edebilir?
Soyadı veya ad değişikliği için aşağıdaki kişiler başvurabilir:
- Avusturya vatandaşları,
- olağan ikamet yeri Avusturya’da bulunan vatansızlar veya vatandaşlığı belirsiz kişiler,
- Avusturya’da yaşayan ya da olağan olarak burada ikamet eden, Cenevre Mülteci Sözleşmesi kapsamındaki mülteciler,
- ülkeleriyle olan ilişkisi mültecilerinkine benzer ağır bir nedenle kesilmiş ve Avusturya’da yaşayan kişiler.
Avusturya vatandaşı değilseniz, isim değişikliğiniz genellikle Avusturya’daki NÄG prosedürüne göre değil, vatandaşlığınızın bulunduğu ülkenin hukukuna göre değerlendirilir.
Hangi gerekçelerle isim değiştirilebilir?
Aşağıdaki durumlar yasal gerekçe olabilir:
- Mevcut ismin gülünç veya aşağılayıcı bir etki yaratması,
- ismin telaffuzunun veya yazımının zor olması,
- ismin başka bir kişinin adı ve doğum tarihiyle karışıklığa yol açacak kadar benzer olması.
Diğer kabul edilebilecek gerekçeler şunlardır:
- Yabancı köken: Uyum sağlamayı kolaylaştıracak bir isim talep edilmesi. Bu başvuru, Avusturya vatandaşlığının kazanılmasından itibaren iki yıl içinde yapılmalıdır.
- Çifte vatandaşlık: Diğer ülkenin hukukuna göre yasal olarak kullanılan ismin Avusturya’da da kullanılması ve her iki hukuk düzeninde aynı isme sahip olunması.
- Önceki isim: Daha önce yasal olarak kullanılan veya iyi niyetle taşınan bir ismin geri alınması.
- Ağır dezavantaj: Değişikliğin, ekonomik veya sosyal ilişkilerde yaşanan ağır dezavantajları önlemek için kaçınılmaz olduğunun inandırıcı biçimde ortaya konulması.
- Suç mağduru olma: Şiddet, tehlikeli tehdit veya cinsel suç mağduru olunduğunun ve isim değişikliğinin yeni suçları önleyebileceğinin inandırıcı biçimde gösterilmesi.
Ad bakımından ayrıca din değiştirme, reşit olmayan evlat edinilmiş çocuğa yeni ad verilmesi veya mevcut adın kişinin cinsiyetine uygun olmaması da gerekçe olabilir. Din değiştirme ve evlat edinilmiş çocuğa yeni ad verilmesi durumlarında başvuru iki yıl içinde yapılmalıdır.
Yasal gerekçelerden hiçbiri yoksa yine de Wunschname olarak isim değişikliği istenebilir. Ancak bu seçenek önemli ölçüde daha pahalıdır.
İsim değişikliği ücretleri
Ücretler başvurunun yasal bir gerekçeye dayanıp dayanmadığına göre değişir:
- Sözlü başvuru: Her iki durumda da ücretsiz.
- Yazılı başvuru: 21 avro.
- Ek belge ücreti: Her sayfa için 6 avro.
- Wunschname için Bundesgebühr: 567 avro.
- Wunschname için Bundesverwaltungsabgabe: 163 avro.
Wunschname olarak daha önce taşınmış olan özgün Almanca isim biçimi geri alınıyorsa, idari ücret 54,50 avrodur. Ek belge ücreti yalnızca başvuruya belge eklenmesi halinde alınır.
Başvuru nereye yapılır?
İsim değişikliği işlemi, ikamet veya olağan ikamet yeri bulunan bölgedeki ya da son Avusturya ikamet yerindeki Bezirksverwaltungsbehörde tarafından yürütülür:
- genellikle Bezirkshauptmannschaft,
- statüye sahip şehirlerde Magistrat,
- Viyana’da ise, daha önce Avusturya’da hiç yaşamamış kişiler için de MA 63.
Başvuru resmi form kullanılarak veya serbest biçimli yazılı dilekçe ile yapılabilir. Genellikle aşağıdaki belgeler istenir:
- doğum belgesi (Geburtsurkunde),
- evlilik veya kayıtlı partnerlik belgesi,
- kesinleşmiş boşanma kararı,
- vatandaşlık belgesi (Staatsbürgerschaftsnachweis),
- fotoğraflı resmi kimlik belgesi.
Boşanma sonrasında isim değişikliği
Boşanma veya kayıtlı partnerliğin sona ermesiyle önceki isim otomatik olarak geri gelmez. Daha önce yasal olarak kullanılan soyadlarından biri istenirse yeniden alınabilir.
Bu durumda yetkili makam, son evliliğin yapıldığı yerdeki Standesamttır. Ancak başvuru Avusturya’daki herhangi bir Standesamt’a da verilebilir. İkamet kaydı belgesi olan Bestätigung der Meldung, talep edilmesi halinde merkezi kayıt sisteminden (ZMR) alınabilir.
Eşten alınan soyadı yeni bir evlilikte de korunabilir. Örneğin bir kişi boşandıktan sonra yeniden evlenir ve yeni eşiyle ortak soyadı olarak önceki evlilikte aldığı soyadını seçebilir. Önceki eşin bu konuda söz hakkı yoktur.
Çocuğun isminin değiştirilmesi
Reşit olmayan çocuğun ismi, gerekçeye göre Standesamt’ta yeni isim belirlenerek veya idari prosedürle değiştirilebilir. Örneğin ebeveynlerden birinin evlilik, boşanma ya da önceki ismini geri alması nedeniyle ismi değişirse, çocuğun ismi Standesamt’ta yeniden belirlenebilir.
- Her iki ebeveyn de velayet hakkını (Obsorge) kullanıyorsa, birlikte ve anlaşarak işlem yapmalıdır.
- 10 ile 14 yaş arasındaki çocuğun görüşü alınmalıdır.
- 14 yaşından büyük çocuk ismi hakkında kendisi karar verir ve başvuruyu şahsen yapmalıdır.
- Tek başına velayet durumunda diğer ebeveyne bilgi verilmeli ve görüşü alınmalıdır.
Başvuru hangi durumlarda reddedilebilir?
İsim değişikliği, örneğin aşağıdaki durumlarda onaylanmayabilir:
- Yeni isim gülünç, aşağılayıcı veya Avusturya’da alışılmış olmayan bir isimse,
- soyadı, kanundaki istisnalar dışında birden fazla isimden oluşturulacaksa,
- başka bir kişiyle karışıklığa yol açacaksa,
- değişiklik yasal düzenlemeleri aşmak amacı taşıyorsa,
- ilk sıradaki ad başvuru sahibinin cinsiyetine uygun değilse,
- isim, kişinin kendi başvurusu üzerine son on yıl içinde verilmişse; kanundaki istisnalar saklıdır.
İsim değişikliğinden sonra yapılması gerekenler
İsim değişikliği tamamlandıktan sonra yeni bilgiler ilgili makamlara bildirilmelidir. Örneğin pasaporttaki bilgilerin değiştirilmesi gerekir. Ehliyetin değiştirilmesi ise isteğe bağlıdır.
Pratik adımlar
- İsim değişikliğinin yasal bir gerekçeye mi yoksa Wunschname talebine mi dayandığını belirleyin.
- İkamet veya olağan ikamet yerinize göre yetkili Bezirksverwaltungsbehörde’yi, Viyana’da ise MA 63’ü tespit edin.
- Geburtsurkunde, evlilik veya partnerlik belgeleri, varsa kesinleşmiş boşanma kararı, Staatsbürgerschaftsnachweis ve fotoğraflı kimlik belgesini hazırlayın.
- Başvuruyu sözlü veya yazılı olarak yapın ve ilgili ücretleri dikkate alın.
- Değişiklik onaylandıktan sonra pasaport ve diğer resmi kayıtlardaki bilgilerin güncellenmesini sağlayın.
Bu bilgiler genel niteliktedir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için yetkili makamdan veya bir hukuk uzmanından bilgi alın.
Kaynak: oesterreich.gv.at