Zwolnienie chorobowe w Austrii (Krankenstand): co warto wiedzieć w 2026 roku?

Jeśli pracujesz w Austrii, wcześniej czy później możesz potrzebować informacji o Krankenstand, czyli zwolnieniu chorobowym. Ważne są przede wszystkim: zgłoszenie choroby, wypłata wynagrodzenia, ewentualne Krankengeld oraz możliwości stopniowego powrotu do pracy. Poniżej znajdziesz najważniejsze informacje na 2026 rok.
Co obejmuje Krankenstand w Austrii?
Temat zwolnienia chorobowego obejmuje kilka odrębnych zagadnień:
- zgłoszenie choroby, czyli Krankmeldung,
- wypłatę wynagrodzenia podczas choroby, czyli Entgeltfortzahlung,
- stopniowy, częściowy powrót do pracy po dłuższej chorobie, czyli Wiedereingliederungsteilzeit,
- zasiłek chorobowy, czyli Krankengeld,
- korzystanie z e-card i Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego,
- poradnictwo i wsparcie w ramach programu fit2work.
Dostępne są także internetowe poradniki i kalkulatory dotyczące zgłoszenia choroby, okresu dalszej wypłaty wynagrodzenia oraz wysokości Krankengeld.
Kto płaci podczas choroby: pracodawca czy Krankengeld?
Austriackie przepisy rozróżniają dwa świadczenia. Pierwszym jest dalsza wypłata wynagrodzenia przez pracodawcę, czyli Entgeltfortzahlung. Drugim jest zasiłek chorobowy, czyli Krankengeld. Nie są to te same świadczenia, dlatego należy rozpatrywać je oddzielnie.
Prawo do Krankengeld nie trwa bezterminowo. Osoby, których prawo do zasiłku chorobowego wygasło, określa się jako vom Krankengeld ausgesteuert. Dla nich fit2work oferuje specjalne, dłuższe wsparcie w ramach programu Case Management Plus.
Płatna nieobecność z powodów innych niż choroba
Nie tylko choroba może uzasadniać nieobecność w pracy z zachowaniem wynagrodzenia. Jeśli wystąpi ważny, osobisty powód, który uniemożliwia pracę, w określonych przypadkach przysługuje krótkoterminowa dalsza wypłata wynagrodzenia. Zwykle jest to maksymalnie około tygodnia.
- Własny ślub lub narodziny dziecka: krótka nieobecność z zachowaniem wynagrodzenia.
- Ślub lub śmierć bliskiego członka rodziny: krótka nieobecność z zachowaniem wynagrodzenia.
- Przeprowadzka: krótka nieobecność z zachowaniem wynagrodzenia.
- Wizyta lekarska (Arztbesuch): nieobecność z zachowaniem wynagrodzenia.
- Wezwanie urzędowe (behördliche Vorladung): co do zasady przysługuje płatny czas wolny.
- Inne sprawy urzędowe: tylko wtedy, gdy muszą zostać załatwione w godzinach pracy i nie można ich rozwiązać w inny sposób, na przykład telefonicznie.
Dokładne przypadki i czas trwania nieobecności są zazwyczaj określone w układzie zbiorowym, czyli Kollektivvertrag. Układy zbiorowe dla poszczególnych branż są dostępne w Austriackiej Izbie Gospodarczej, czyli Wirtschaftskammer (WKO).
Jeżeli Kollektivvertrag reguluje daną kwestię w węższy sposób, pracownik może w konkretnej sytuacji powołać się również na przepisy ustawowe: ustawę o pracownikach umysłowych Angestelltengesetz (AngG), § 8, albo kodeks cywilny ABGB, § 1154b.
Czym jest fit2work i dla kogo jest przeznaczony?
fit2work to państwowy program prewencyjny pomagający osobom, których problemy zdrowotne zagrażają utrzymaniu pracy. Poradnictwo jest bezpłatne i może z niego skorzystać każda osoba w wieku produkcyjnym.
Program jest przeznaczony przede wszystkim dla osób, które:
- często lub przez dłuższy czas przebywają na zwolnieniu chorobowym, co powoduje problemy w pracy,
- żyją z ograniczeniami fizycznymi lub psychicznymi,
- obawiają się utraty pracy z powodów zdrowotnych,
- są bezrobotne z przyczyn zdrowotnych.
Jakie wsparcie oferuje fit2work?
Celem programu jest zapobieganie utracie pracy z powodów zdrowotnych oraz pomoc w powrocie do zatrudnienia po dłuższej chorobie. Wsparcie może obejmować:
- ocenę aktualnej sytuacji,
- badanie z zakresu medycyny pracy lub psychologii pracy wraz z indywidualnymi zaleceniami,
- bezpłatne leczenie psychologiczne, jeśli jest potrzebne, a ubezpieczyciel zdrowotny ÖGK nie może na czas zapewnić odpowiedniego bezpłatnego leczenia,
- dłuższe prowadzenie sprawy w ramach Case Management Plus dla osób, których prawo do Krankengeld wygasło,
- opracowanie nowych lub alternatywnych możliwości zawodowych,
- informacje o świadczeniach i wsparciu oraz pomoc w kontaktach z instytucjami.
fit2work pomaga także przygotować i realizować indywidualny plan działania. Pracodawcy mogą otrzymać wsparcie w organizacji stopniowego powrotu do pracy po dłuższej chorobie, określanego również jako WIETZ.
Jak skontaktować się z fit2work?
Regionalne biura poradnictwa działają na terenie całej Austrii. Wcześniej trzeba ustalić termin wizyty:
- telefonicznie pod numerem 0800/500 118 — połączenie z całej Austrii jest bezpłatne,
- bezpośrednio w biurze fit2work właściwym dla danego kraju związkowego.
Najczęstsze pytania
Ile płatnego czasu wolnego przysługuje z powodu przeprowadzki lub ślubu?
Jest to zazwyczaj krótka nieobecność, najczęściej nie dłuższa niż tydzień. Dokładny wymiar zwykle określa Kollektivvertrag.
Czy czas wizyty u lekarza jest płatny?
Wizyta lekarska, czyli Arztbesuch, należy do osobistych powodów nieobecności, które mogą uprawniać do dalszej wypłaty wynagrodzenia. Szczegóły zależą od obowiązujących przepisów i Kollektivvertrag.
Co się dzieje po wygaśnięciu prawa do Krankengeld?
fit2work oferuje takim osobom dłuższe wsparcie w ramach Case Management Plus.
Czy poradnictwo fit2work jest płatne?
Nie. Poradnictwo jest bezpłatne dla każdej osoby w wieku produkcyjnym.
Praktyczne kroki
- Jak najszybciej poinformuj pracodawcę o niezdolności do pracy i sprawdź, jak w Twojej firmie przebiega Krankmeldung.
- Sprawdź swój Kollektivvertrag, aby ustalić zasady Entgeltfortzahlung oraz płatnej nieobecności z ważnych powodów osobistych.
- Rozróżnij dalszą wypłatę wynagrodzenia przez pracodawcę od Krankengeld i sprawdź, które świadczenie dotyczy Twojej sytuacji.
- Jeśli choroba trwa długo lub powtarza się, skontaktuj się z fit2work pod numerem 0800/500 118.
- Jeżeli planujesz stopniowy powrót do pracy, omów z pracodawcą możliwość Wiedereingliederungsteilzeit lub wsparcia WIETZ.
Informacje mają charakter ogólny i nie stanowią porady prawnej, medycznej ani zawodowej. W indywidualnej sprawie skonsultuj się z prawnikiem, specjalistą prawa pracy, lekarzem lub właściwą instytucją. Źródło: oesterreich.gv.at.