ELGA: elektroniczna dokumentacja medyczna w Austrii

Jeśli korzystasz w Austrii z opieki lekarskiej lub realizujesz recepty, znaczna część Twoich wyników i przepisanych leków może trafić do ogólnokrajowego systemu ELGA, czyli elektronicznej dokumentacji medycznej (Elektronische Gesundheitsakte). Poniżej wyjaśniamy, jakie dane obejmuje system, kto może je zobaczyć oraz jak zdecydować o swoim udziale.

Najważniejsze informacje

• Osoby posiadające austriacki numer ubezpieczenia społecznego (Sozialversicherungsnummer), które są leczone w austriackim systemie ochrony zdrowia, co do zasady uczestniczą w ELGA automatycznie.
• System obejmuje elektroniczną listę leków (E-Medikation) oraz elektroniczne wyniki i dokumenty medyczne (E-Befunde).
• Szpitale, lekarze i placówki opieki mogą mieć dostęp przez 90 dni, a apteki, służby ratunkowe i telefoniczna porada zdrowotna pod numerem 1450 przez 28 dni.
• Ubezpieczyciele, pracodawcy, organy administracji oraz lekarze działający jako biegli nie mają dostępu do danych ELGA.
• Udział można w każdej chwili ograniczyć albo całkowicie odrzucić, a później również wycofać sprzeciw.

Czym jest ELGA i jakie dane zawiera?

Austriackie szpitale i wiele gabinetów już wcześniej przechowywało dane pacjentów w formie elektronicznej, jednak zwykle tylko na potrzeby własnej placówki. ELGA umożliwia udostępnianie określonych danych medycznych w całej Austrii, pomiędzy różnymi placówkami, niezależnie od miejsca i czasu leczenia.

ELGA składa się przede wszystkim z dwóch obszarów:

• E-Medikation – lista leków przepisanych przez lekarza i wydanych w aptece.
• E-Befunde – elektroniczne dokumenty i wyniki medyczne, w tym:
  • szpitalne wypisy lekarskie i pielęgnacyjne (Entlassungsbriefe),
  • wyniki badań laboratoryjnych,
  • wyniki badań obrazowych, na przykład RTG, CT i MR.

Dane możesz przeglądać samodzielnie. Dostęp do nich mają także świadczeniodawcy medyczni (ELGA-Gesundheitsdiensteanbieter, w skrócie ELGA-GDA), którzy faktycznie Cię leczą lub udzielają Ci pomocy.

Kto uczestniczy w ELGA?

Zasadniczo uczestnikiem ELGA jest każda osoba, która ma austriacki numer ubezpieczenia społecznego (Sozialversicherungsnummer) i jest leczona lub otrzymuje świadczenia w austriackim systemie ochrony zdrowia. Nie trzeba składać osobnego wniosku o przystąpienie. Możesz jednak zdecydować, czy chcesz uczestniczyć w systemie i w jakim zakresie.

Kto może zobaczyć dane i jak długo?

Świadczeniodawcy mogą przeglądać ELGA tylko pacjentów, których rzeczywiście leczą lub którym udzielają pomocy. Dostęp rozpoczyna się po identyfikacji (Identifizierung) w gabinecie, szpitalu, aptece lub innej placówce.

• Szpitale i ambulatoria: 90 dni, dostęp do danych ELGA.
• Gabinety prywatne: 90 dni, dostęp do danych ELGA.
• Placówki opieki: 90 dni, dostęp do danych ELGA.
• Apteki: 28 dni, wyłącznie lista leków.
• Służby ratunkowe: 28 dni, wyłącznie lista leków.
• Porada zdrowotna pod numerem 1450: 28 dni, dostęp do danych ELGA.

Możesz samodzielnie skrócić albo wydłużyć ustawowe okresy dostępu wynoszące 90 i 28 dni.

Jeśli w aptece nie dokonasz identyfikacji, farmaceuta może zeskanować kod QR z recepty. Wydany lek zostanie wtedy dodany do ELGA, ale apteka nie uzyska wglądu w Twoją listę leków.

Kto nigdy nie ma dostępu?

Technicznie wykluczone z dostępu do danych ELGA są:

• zakłady ubezpieczeń,
• pracodawcy,
• organy administracji publicznej,
• lekarze działający jako biegli, na przykład lekarze zakładowi.

Każdy dostęp jest rejestrowany w systemie ELGA-Protokollierungssystem. W portalu możesz sprawdzić, kto, kiedy i do jakich danych uzyskał dostęp. Rejestrowane są również wejścia własne oraz dostępy pracowników ELGA-Ombudsstelle.

Jak sprawdzić własne dane ELGA?

Do portalu dostępu ELGA (ELGA-Zugangsportal) wejdziesz przez portal zdrowotny (Gesundheitsportal), korzystając z ID Austria albo EU Login. W portalu możesz:

• przeglądać swoje dane ELGA,
• sprawdzać, kto, kiedy i jakie wyniki lub listę leków otwierał,
• zmieniać okresy dostępu wynoszące 90 lub 28 dni,
• pobierać, drukować albo usuwać swoje dane.

Jeśli nie masz komputera, ID Austria lub EU Login, możesz skontaktować się z regionalnym biurem ELGA-Ombudsstelle. Pracownicy pomogą w uzyskaniu wglądu, pobraniu lub wydrukowaniu danych, a także w przypadku podejrzenia naruszenia ochrony danych. Najbliższe biuro znajdziesz w portalu zdrowotnym oraz w sekcji „Kontakte” na stronie rzecznika.

Jak zrezygnować z udziału w ELGA?

Dostępne są dwie możliwości:

1. Częściowa rezygnacja (partielles Opt-out) – rezygnujesz tylko z wybranych obszarów, na przykład z E-Befunde, a pozostajesz w innych, takich jak E-Medikation. Nadal jesteś uczestnikiem ELGA.
2. Całkowita rezygnacja (generelles Opt-out) – nie uczestniczysz ani w elektronicznych wynikach, ani w elektronicznej liście leków i przestajesz być uczestnikiem ELGA.

Sprzeciw (Widerspruch) możesz złożyć:

• elektronicznie w portalu dostępu ELGA, przy użyciu ID Austria lub EU Login;
• pisemnie w ELGA-Widerspruchstelle. Podpisane oświadczenie wraz z kopią urzędowego dokumentu tożsamości ze zdjęciem należy wysłać w oryginale na adres: ELGA-Widerspruchstelle, Postfach 180, 1021 Wien. Formularz można przygotować online za pośrednictwem ELGA-Formularservice.

Czy można ponownie przystąpić do systemu?

Tak. Sprzeciw można w każdej chwili wycofać tą samą drogą (Widerruf des Widerspruchs). Pamiętaj jednak, że dane powstałe w okresie, gdy nie uczestniczyłeś w ELGA, nie zostaną później uzupełnione w systemie.

Gdzie uzyskać ogólne informacje?

Infolinia ELGA-Serviceline jest dostępna pod numerem 050/124 4411, od poniedziałku do piątku w godzinach 7:00–17:00.

Praktyczne kroki

1. Sprawdź, czy masz dostęp do ID Austria albo EU Login.
2. Zaloguj się do ELGA-Zugangsportal przez Gesundheitsportal.
3. Przejrzyj zapisane wyniki, listę leków oraz historię dostępów w ELGA-Protokollierungssystem.
4. W razie potrzeby zmień okresy dostępu albo wybierz częściowy lub całkowity Opt-out.
5. Jeśli nie możesz zrobić tego online, skontaktuj się z właściwą regionalną ELGA-Ombudsstelle lub wyślij dokumenty do ELGA-Widerspruchstelle.

Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej ani medycznej. W razie potrzeby skonsultuj się z odpowiednim specjalistą.

Źródło: oesterreich.gv.at