Avusturya’da belediye ve kooperatif konutları: şartlar, masraflar ve başvuru

Avusturya’da özel piyasadaki kiralık konutların yanı sıra iki önemli seçenek daha bulunur: şehir veya belediye tarafından kiraya verilen belediye konutu (Gemeindewohnung) ve kamu yararına çalışan kooperatiflerin sunduğu kooperatif konutu (Genossenschaftswohnung). Her iki seçenek için de belirli şartları karşılamak ve çoğu zaman beklemek gerekir.

Bu yazıda iki konut türü arasındaki farkları, kimlerin başvurabileceğini, hangi masrafların ortaya çıkabileceğini ve başvurunun nasıl yapılacağını bulabilirsiniz.

Belediye ve kooperatif konutu arasındaki fark nedir?

Belediye konutunu (Gemeindewohnung) şehir veya belediye sağlar. Birçok belediye bu konutları uygun fiyatlarla sunar; ancak başvuru şartları belediyeden belediyeye önemli ölçüde değişebilir.

Kooperatif konutu (Genossenschaftswohnung) ise bir kamu yararına çalışan yapı kooperatifi (gemeinnützige Bauvereinigung) tarafından inşa edilir ve üyelerin kullanımına sunulur. Bu nedenle kooperatife üye olmak gerekir. Kamu yararına çalışan şirketlerin inşa edip kiraya verdiği konutlar da Wohnungsgemeinnützigkeitsgesetz kapsamındaki kurallara tabidir.

Belediye konutuna kimler başvurabilir?

Çoğu belediye başvuru sırasında (Anmeldung) aşağıdaki şartlardan bazılarını arar:

• Belirli bir asgari yaş,
• Uygun vatandaşlık veya oturum statüsü,
• İlgili belediyede belirli bir süredir kayıtlı ana ikamet adresi (Hauptwohnsitz),
• Konuta taşınacak kişilerin toplam net gelirinin belirli bir yıllık üst sınırı aşmaması.

Vatandaşlık veya statü bakımından genellikle şu gruplar başvurabilir:

• Avusturya vatandaşları,
• Avrupa Birliği vatandaşları,
• Avrupa Ekonomik Alanı (AEA) vatandaşları,
• İsviçre vatandaşları,
• Daueraufenthalt EU oturum iznine sahip kişiler,
• Cenevre Sözleşmesi kapsamında tanınan mülteciler.

Ana ikamet adresinin ne kadar süredir mevcut olması gerektiğine her belediye kendisi karar verir. Viyana’da en az iki yıl ana ikamet adresi gerekir. Bazı belediyelerde, örneğin Viyana’da, başvuru için 17. doğum gününden itibaren kayıt yapılabilir.

Ekim 2002’den bu yana birlikte yaşayan iki kişi, örneğin evli olmayan partnerler, belediye konutu için ortak olarak bekleme listesine kaydolabilir.

Kooperatif konutunu kimler kiralayabilir?

Konut desteğiyle inşa edilen (wohnbaugefördert) kooperatif konutlarının şartları eyaletlere göre farklı düzenlenir. Şartlar arasında şunlar bulunabilir:

• Vatandaşlık veya statü: Avusturya, AB, AEA veya İsviçre vatandaşlığı; oturum iznine sahip AB dışı ülke vatandaşlığı ya da Cenevre Sözleşmesi kapsamında mülteci statüsü.
• Yaş: 18 yaş. Başvuru için 17 yaşında kayıt yapılabilir.
• Gelir: Konuta taşınacak kişilerin toplam net geliri belirlenen alt ve üst sınırlar arasında olmalıdır.
• Kullanım: Konut ikinci ikamet adresi (Zweitwohnsitz) olarak kullanılamaz.

Önemli bir fark şudur: Kooperatif konutlarında yalnızca üst gelir sınırı değil, bir alt gelir sınırı da bulunabilir.

Kooperatif konutunun masrafları nelerdir?

Genellikle iki temel masraf kalemi vardır:

1. Tek seferlik finansman katkısı (Finanzierungsbeitrag): Arsa ve/veya inşaat maliyetlerine katkıdır (Grund- und Baukostenbeitrag). Bu ödeme aylık kira bedelini düşürür. Tutarı konutun yaşına, konumuna ve büyüklüğüne göre değişir.
2. Aylık ödeme: Entgelt veya Mietzins olarak adlandırılan aylık kira ve ilgili bedeller.

Finansman katkısı kira sözleşmesi sona erdiğinde geri ödenir; ancak her yıl yüzde 1 oranındaki değer düşümü (Abschreibung) dikkate alınarak azaltılır.

Viyana’da belirli şartlar altında bu katkının finansmanı için öz kaynak yerine geçen krediye (Eigenmittelersatzdarlehen) başvurulabilir. Diğer eyaletlerdeki destekler hakkında da ilgili kurumlardan bilgi alınabilir.

Başvuru nasıl ve nereye yapılır?

Belediye konutu

Başvuru, yani Antrag auf Zuweisung einer Gemeindewohnung, birçok yerde çevrim içi yapılabilir. Gelir sınırları ve diğer şartlar hakkında en doğru bilgiyi ikamet edilen yerdeki şehir veya belediye idaresi (Stadt- oder Gemeindeamt) verir.

Kooperatif konutu

Genellikle yapımı devam eden belirli bir konut projesine başvurulur. Bu durumda bekleme süresi olabilir. Boşalan eski bir kooperatif konutuna taşınmak da mümkün olabilir; ancak bu tür konutlar nadiren boşalır. Güncel ilanlar kamu yararına çalışan yapı kooperatiflerinde bulunabilir.

Hangi belgeler gerekir?

Kooperatif konutu için genellikle şu belgeler istenir:

• Vatandaşlık veya uygun statü belgesi,
• AB/AEA pasaportu ya da mülteci belgesi,
• Doğum kayıt örneği,
• Pasaport,
• Sosyal sigorta kartı (e-card),
• Güncel gelir belgesi,
• Evli kişiler için evlilik kayıt örneği.

Kuruma ve başvurulan konuta göre ek belgeler de talep edilebilir.

Sık sorulan sorular

AB vatandaşı olarak belediye konutuna başvurabilir miyim?

Evet. AB vatandaşları başvurabilecek gruplar arasında yer alır. Bununla birlikte ana ikamet süresi ve gelir sınırı gibi diğer şartların da karşılanması gerekir.

Viyana’da ne kadar süre kayıtlı olmam gerekir?

Belediye konutuna başvurmak için Viyana’da en az iki yıl ana ikamet adresi (Hauptwohnsitz) gerekir.

Kooperatif konutundaki finansman katkısı geri alınır mı?

Evet. Kira sözleşmesi sona erdiğinde katkı geri ödenir; ancak her yıl yüzde 1 oranındaki değer düşümüyle azaltılır.

Partnerimle birlikte başvurabilir miyiz?

Ekim 2002’den bu yana birlikte yaşayan iki kişi belediye konutu için ortak olarak bekleme listesine kaydolabilir.

Başvuru için pratik adımlar

1. İkamet ettiğiniz şehir veya belediyenin Stadt- oder Gemeindeamt biriminden belediye konutu şartlarını öğrenin.
2. Hauptwohnsitz kaydınızın gerekli süreyi karşılayıp karşılamadığını kontrol edin.
3. Toplam net gelirin ilgili alt ve üst sınırlar içinde olup olmadığını doğrulayın.
4. Uygun kamu yararına çalışan yapı kooperatiflerini (gemeinnützige Bauvereinigung) ve mevcut projeleri araştırın.
5. Kimlik, statü, gelir ve aile durumunu gösteren belgeleri hazırlayın.
6. Belediye konutu için Antrag auf Zuweisung einer Gemeindewohnung başvurusunu yapın veya kooperatif projesine kayıt olun.
7. Finanzierungsbeitrag ve aylık Entgelt/Mietzins tutarlarını, ayrıca varsa destek ve kredi seçeneklerini başvuru öncesinde sorun.

Şartlar eyalete, belediyeye ve konut projesine göre değişebileceği için güncel bilgiyi doğrudan ilgili kurumdan almak önemlidir.

Kaynak: oesterreich.gv.at