Avusturya’da 24 Saatlik Bakıcı Olarak Serbest Çalışma: Adım Adım

Avusturya’da 24 saatlik bakım hizmeti sunmak isteyen birçok kişi serbest çalışan olarak faaliyet gösterir. 2026 yılında işe başlamak için hangi adımların izleneceğini, Gewerbe kaydının nereye ve hangi belgelerle yapılacağını aşağıda bulabilirsiniz.

Kısaca bilmeniz gerekenler

• Serbest çalışan bakıcı olarak “Personenbetreuung” adlı serbest Gewerbe’yi kaydettirmeniz gerekir.
• Başvuru için 18 yaşını doldurmuş olmanız ve herhangi bir engel nedeninin bulunmaması gerekir.
• Gewerbe başvurusu harç ve idari ücretlerden muaftır.
• Tüm şartlar yerine getirilmiş ve belgeler eksiksiz sunulmuşsa kayıt hemen geçerli olur; aynı gün çalışmaya başlayabilirsiniz.
• Gewerbe kaydından sonra Finanzamt ve sosyal sigorta kurumu SVS’ye bildirim yapılmalı, ardından bir sözleşme imzalanmalıdır.

Serbest bakıcı olarak çalışmanın dört adımı

1. Gewerbeanmeldung: Gewerbe kaydı
2. Finanzamt: Vergi dairesine bildirim
3. SVS: Serbest çalışanların sosyal sigorta kurumuna bildirim
4. Werkvertrag: Personenbetreuungs-Vertrag olarak da adlandırılan bakım sözleşmesinin imzalanması

Bu yazı özellikle ilk adıma, yani Gewerbeanmeldung işlemine odaklanmaktadır.

Başvurudan önce yapılması gerekenler

Avusturya’da yaşamaya veya çalışmaya başlamadan önce ikamet adresinizi bildirmeniz gerekir. Avrupa Birliği vatandaşları için ayrıca Avusturya’da yerleşimden itibaren en geç üç ay içinde Anmeldebescheinigung alınmalıdır.

• Meldebehörde nezdinde adres kaydı yaptırın.
• Avusturya’da üç aydan uzun süre kalacak bir AB vatandaşıysanız Anmeldebescheinigung başvurusunu yapın.

Üçüncü ülke vatandaşlarının ise Aufenthaltsberechtigung ve adres kaydına sahip olması gerekir.

Personenbetreuung Gewerbe’sini kim kaydettirebilir?

Personenbetreuung bir freies Gewerbe türüdür. Bu nedenle belirli bir mesleki yeterlilik belgesi sunmanız gerekmez. İki temel şart vardır:

• En az 18 yaşında olmak
• Bir Gewerbeausschlussgrund bulunmaması

Örneğin mali nitelikteki ceza gerektiren suçlar veya mahkûmiyetler Gewerbeausschlussgrund oluşturabilir. Belirli şartlar altında bu engel için Nachsicht talep edilebilir.

Gewerbe nereye kaydedilir?

Yetkili makam, faaliyet yerinizin yani Gewerbestandort adresinin bulunduğu bölgeye göre belirlenir.

• Genellikle: Bezirkshauptmannschaft
• Statutarstadt olarak adlandırılan şehirlerde: Magistrat
• Viyana’da: Gewerbe türüne göre Magistratisches Bezirksamt veya MA 63

Başvuru şahsen, yazılı olarak veya kısmen elektronik ortamda yapılabilir. Serbest biçimli başvuru ya da form kullanılabilir. Başvuruda Gewerbe’nin tam adı olan “Personenbetreuung”, faaliyet yeri ve şu kişisel bilgiler yer almalıdır:

• Ad ve soyad
• Adres
• Doğum tarihi ve yeri
• Vatandaşlık
• Sosyal sigorta numarası

Hangi belgeler gereklidir?

Duruma göre aşağıdaki belgeler sunulmalıdır:

• Doğum belgesi ve vatandaşlık belgesi veya pasaport
• Bestätigung der Meldung adlı adres kayıt belgesi
• GewO 1994 § 13 uyarınca Gewerbeausschlussgrund bulunmadığına ilişkin beyan
• Varsa akademik derece belgesi
• İsim değişikliği olduysa evlilik belgesi veya isim değişikliği kararı
• Yurt dışında yaşayanlar veya Avusturya’daki ikameti beş yıldan kısa olanlar için, en fazla üç aylık Strafregisterbescheinigung
• İlk Gewerbe kaydında, yetkili Wirtschaftskammer tarafından onaylanmış Erklärung der Neugründung

Gerekli bazı bilgiler resmi kayıtlardan sorgulanabildiği için doğum belgesi, vatandaşlık belgesi veya pasaport ile adres belgesinin ayrıca sunulması her durumda gerekli olmayabilir. Adres bilgisi, talep edilmesi hâlinde merkezi adres kaydı olan ZMR üzerinden de sorgulanabilir.

Yabancı dilde belgeler

Belgeler asıl nüsha veya tasdikli kopya olarak sunulmalıdır. Yabancı dilde düzenlenmiş belgeler için asıl belgenin yanında Avusturya’da tasdik edilmiş tercüme gerekir. Tercümeyi genellikle yeminli ve mahkemece onaylı bir tercüman yapmalıdır; diğer AB ve AEA ülkelerindeki uygun tercümanlar da kabul edilebilir. Belgelerin tanınması için ayrıca Apostille gerekebilir.

Ücret ne kadar ve ne zaman çalışmaya başlanabilir?

Gewerbe işlemi ile Avusturya Gewerbe bilgi sistemi GISA üzerinden alınan kayıt örnekleri harç ve idari ücretlerden muaftır.

Tüm şartlar yerine getirilmiş ve gerekli belgeler eksiksiz eklenmişse Gewerbeanmeldung hemen geçerli olur. Bu durumda Gewerbe, başvuru gününden itibaren kullanılabilir.

Wirtschaftskammer bünyesindeki Gründerservice, serbest Personenbetreuung olarak işe başlayanlar için One-Stop-Shop hizmeti sunar.

Serbest çalışan mı, çalışan mı?

24 saatlik bakım hizmeti çalışan statüsünde de yapılabilir. Bu durumda bakım hizmeti verilen aileyle bir iş sözleşmesi imzalanır ve işveren, işe başlamadan önce çalışanı Avusturya sağlık sigortası kurumu ÖGK nezdinde kaydettirir.

Bu çalışma biçimi için Hausbetreuungsgesetz geçerlidir. Buna göre en fazla 14 günlük bir çalışma dönemini aynı uzunlukta bir dinlenme dönemi takip etmelidir.

Sık sorulan sorular

Personenbetreuung için mesleki yeterlilik gerekir mi?

Hayır. Personenbetreuung bir freies Gewerbe olduğu için temel şartlar 18 yaşını doldurmak ve Gewerbeausschlussgrund bulunmamasıdır.

Gewerbe kaydı ücretli mi?

Hayır. Gewerbe işlemi harç ve idari ücretlerden muaftır.

Ne zaman çalışmaya başlayabilirim?

Tüm şartlar sağlanmış ve belgeler eksiksizse başvuru gününden itibaren çalışmaya başlayabilirsiniz.

Gewerbeanmeldung sonrasında ne yapılır?

Finanzamt’a bildirim yapılır, SVS kaydı gerçekleştirilir ve ardından Personenbetreuungs-Vertrag yani bakım sözleşmesi imzalanır.

Pratik olarak izlemeniz gereken adımlar

1. Avusturya’daki adres kaydınızı Meldebehörde nezdinde tamamlayın.
2. AB vatandaşıysanız, gerekiyorsa üç aylık süre içinde Anmeldebescheinigung alın.
3. Gewerbestandort adresinize göre yetkili Bezirkshauptmannschaft, Magistrat, Magistratisches Bezirksamt veya MA 63 makamını belirleyin.
4. “Personenbetreuung” Gewerbe’si için gerekli belgeleri hazırlayın; yabancı dildeki belgeler için tasdikli tercümeleri temin edin.
5. Gewerbeanmeldung başvurusunu şahsen, yazılı veya mümkünse elektronik olarak yapın.
6. Başvurudan sonra Finanzamt ve SVS bildirimlerini tamamlayın.
7. Bakım hizmeti verilecek kişi veya aileyle Werkvertrag ya da Personenbetreuungs-Vertrag imzalayın.

Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki, vergisel veya mesleki danışmanlık yerine geçmez. Özel durumunuz için ilgili makamlarla veya yetkili bir uzmanla görüşün.

Kaynak: oesterreich.gv.at