Avusturya’da 2026’da dernek kurma ve işletme

Avusturya’da kültür grubu, spor kulübü veya başka bir topluluk için resmi bir Verein kurabilirsiniz. Bunun için en az iki kişi, bir Statuten ve yetkili Vereinsbehörde nezdinde bildirim gerekir. Aşağıda kuruluş sürecini, zorunlu organları, ücretleri ve derneğin sona ermesini özetliyoruz.

Kısaca önemli noktalar

• Bir derneği en az iki kişi, ortak ve maddi olmayan bir amaç için kurabilir.
• Zorunlu organlar: Mitgliederversammlung, en az iki kişilik Leitungsorgan veya Vorstand ve iki Rechnungsprüfer.
• Yeni yönetimin seçimi, seçimden sonraki dört hafta içinde bildirilmelidir. Bildirim ücretsizdir.
• ZVR-Zahl, tüm mektuplarda, e-postalarda ve faturalarda belirtilmelidir.
• Zentrales Vereinsregister üzerinden normal kayıt özeti çevrim içi olarak ücretsiz alınabilir.

Avusturya’da ne Verein sayılır?

Verein, belirli ve ortak bir maddi olmayan amaç için gönüllü olarak oluşturulan, sürekli faaliyet gösteren ve bir tüzüğe dayanan topluluktur. Kuruluş için en az iki kişi gerekir.

Kurucular Statuten adı verilen tüzüğü hazırlamalı ve tüzüğün bir örneğiyle kuruluşu yetkili Vereinsbehörde makamına bildirmelidir. İnceleme olumlu sonuçlanırsa dernek kurulur ve faaliyetlerine başlayabilir.

Statuten hangi bilgileri içermelidir?

Statuten, derneğin temel belgesidir. Kanun genel çerçeveyi belirler; ayrıntılar tüzükte düzenlenir. Tüzükte özellikle şu konular yer almalıdır:

• Derneğin adı: Almanca olmalı, amacı yansıtmalı, yanıltıcı olmamalı ve başka bir dernekle karıştırılmamalıdır. Kısaltmaların tam şekli de yazılmalıdır.
• Merkez: Avusturya’da, fiili merkezi idarenin yürütüldüğü yerde bulunmalıdır.
• Amacın açık tanımı, planlanan faaliyetler ve finansman kaynakları.
• Üyeliğin başlaması ve sona ermesi ile üyelerin hak ve yükümlülükleri.
• Dernek organları, görevleri, seçilme yöntemi ve görev süreleri.
• Uyuşmazlıkların çözüm yöntemi.
• Fesih kuralları ve dernek malvarlığının nasıl kullanılacağı.

Dernek vergi avantajlarından yararlanmak istiyorsa ek şartları da karşılamalıdır. Bu amaçla örnek bir Musterstatuten kullanılabilir.

Derneği kim yönetir?

Her dernekte en az şu organlar bulunmalıdır:

• Mitgliederversammlung: Üye toplantısı en az beş yılda bir yapılmalıdır.
• Leitungsorgan (Vorstand): En az iki kişiden oluşmalıdır. İki kişilik yönetim organı ancak oybirliğiyle karar alabilir.
• Rechnungsprüfer: En az iki denetçi bulunmalı ve bunlar üye toplantısı tarafından seçilmelidir.
• Aufsichtsorgan: Tüzükte öngörülmüşse en az üç gerçek kişiden oluşmalıdır.

Dışarıya karşı temsil yetkisine sahip kişiler, yani organschaftliche Vertreter, tüzükte belirlenir. Yönetim kurulunun tamamının temsil yetkisine sahip olması zorunlu değildir.

Yedi ile on dört yaş arasındaki kişiler, yasal temsilcilerinin onayıyla üye olabilir.

Önemli bildirim ve işlem süreleri

• İlk yönetim kuruluş tarihinden sonra seçilecekse, kuruluş tarihinden itibaren bir yıl içinde seçilmelidir. Talep üzerine bu süre uzatılabilir.
• Wahlanzeige, yani seçim bildirimi, seçimden sonraki dört hafta içinde yapılmalıdır.
• Tebligat adresindeki değişiklik dört hafta içinde bildirilmelidir.
• Gelir-gider raporu, iş yılının sona ermesinden itibaren beş ay içinde hazırlanmalıdır.
• Denetim, raporun hazırlanmasından sonraki dört ay içinde yapılmalıdır.
• Gönüllü fesih dört hafta içinde bildirilmelidir.

Kuruluştan itibaren bir yıl içinde yönetim oluşturulmazsa dernek sona erer. Seçim bildiriminin yapılmaması, eski yönetim yeniden seçilmiş olsa bile idari ihlal oluşturabilir. İş yılı takvim yılı olmak zorunda değildir; ancak 12 aydan uzun olamaz.

Normal gelir veya gider iki yıl üst üste 3 milyon avroyu aşarsa ya da kamuya açık bağış toplama faaliyetleri 1 milyon avroyu geçerse genişletilmiş yıllık rapor ve denetçi gerekir.

İşlemlerin ücretleri

• Yönetimin bildirilmesi: ücretsiz.
• Statuten değişikliğinin bildirilmesi: 21 avro harç ve eklenen tüzük için sayfa başına 6 avro; ek ücret en fazla 36 avrodur.
• Talep üzerine değişiklik hakkında olumlu karar: 6,50 avro.
• Çevrim içi normal kayıt özeti: ücretsiz.
• Şahsen normal kayıt özeti: Sözlü başvuru ücretsizdir. Yazılı başvuruda 21 avro, ayrıca 11 avro harç ve 2,10 avro idari ücret alınır.
• Gönüllü veya makam tarafından fesih: ücretsiz.

Statuten değişikliği, başvurunun ulaşmasından itibaren dört hafta içinde incelenir. Gerekçeli durumlarda bu süre en fazla altı haftaya çıkabilir. Bu süre içinde yasaklama yapılmazsa dernek yeni tüzüğe göre faaliyet gösterebilir.

Başvurular nereye yapılır?

Yetkili Vereinsbehörde, derneğin merkezine göre belirlenir. Bu makam ilgili eyaletin Landespolizeidirektion birimi veya Bezirkshauptmannschaft olabilir. Krems/Donau ve Waidhofen/Ybbs şehirlerinde yetkili makam Magistrattır. Landespolizeidirektion için çevrim içi randevu alınması tavsiye edilir.

Tüm dernekler İçişleri Bakanlığının Zentrales Vereinsregister (ZVR) sisteminde kayıtlıdır. Yetkili e-government kullanıcısı olan temsilciler, adres değişikliğini veya yeni seçimi çevrim içi olarak da bildirebilir.

Sorumluluk ve derneğin sona ermesi

Dernek borçlarından temel olarak derneğin kendi malvarlığı sorumludur. Görevliler, yalnızca özel bir kanun hükmü veya kendi üstlendikleri bir yükümlülük nedeniyle şahsen sorumlu olur. Ücretsiz görev yapan kişiler, farklı bir anlaşma yoksa derneğe karşı yalnızca kasıt veya ağır ihmal durumunda sorumludur.

Dernek ceza hukukunu ihlal ederse, faaliyet alanını aşarsa veya faaliyet şartlarını artık karşılamazsa feshedilebilir. Gönüllü fesihte ilgili karar ve bildirim, tüzükteki kurallara uygun biçimde yapılmalıdır.

Sık sorulan sorular

Dernek kurmak için kaç kişi gerekir?

En az iki kişi gerekir. Yönetim organı da en az iki kişiden oluşmalı, ayrıca iki Rechnungsprüfer bulunmalıdır.

Derneğin adı Almanca olmak zorunda mı?

Evet. Dernek adı Almanca hazırlanmalı, derneğin amacına işaret etmeli ve başka bir dernekle karıştırılmamalıdır.

Bir derneğin bilgileri nasıl kontrol edilir?

ZVR çevrim içi sorgulamasında dernek adı, ZVR numarası veya adın bir bölümü kullanılarak ücretsiz normal kayıt özeti alınabilir.

Yeni yönetimin bildirilmesi ücretli mi?

Hayır. Wahlanzeige ücretsizdir; ancak seçimden sonraki dört hafta içinde yapılmalıdır.

Uygulanacak pratik adımlar

1. En az iki kurucu belirleyin ve derneğin ortak, maddi olmayan amacını netleştirin.
2. Almanca dernek adını seçin ve Statuten belgesini hazırlayın.
3. Yönetim organını ve iki Rechnungsprüfer’i belirleyin; temsil yetkilerini tüzükte açıkça düzenleyin.
4. Statuten örneğiyle kuruluş bildirimini merkezin bağlı olduğu Vereinsbehörde’ye gönderin.
5. Kuruluş ve seçim işlemlerinden sonra Wahlanzeige’yi dört haftalık süre içinde yapın.
6. ZVR-Zahl’ı tüm yazışmalarda, e-postalarda ve faturalarda kullanın.
7. Gelir-gider raporu, denetim, adres değişikliği ve olası fesih için belirtilen süreleri takvime kaydedin.

Not: Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özel durumlarda bir avukata veya yetkili hukuk uzmanına danışın.

Kaynak: oesterreich.gv.at