Narodziny dziecka w Austrii: formalności krok po kroku

Narodzinom dziecka w Austrii towarzyszy kilka ważnych formalności urzędowych. Część z nich rozpoczyna szpital albo urząd stanu cywilnego, a część muszą wykonać rodzice. Poniżej wyjaśniamy, co dzieje się automatycznie i jakie dokumenty należy przygotować.

Zgłoszenie urodzenia: kto i gdzie je składa?

Zgłoszenie urodzenia (Anzeige der Geburt) otrzymuje urząd stanu cywilnego (Standesamt) właściwy dla miejsca urodzenia dziecka, czyli zazwyczaj dla miejscowości, w której znajduje się szpital.

• W gminie właściwy będzie urząd stanu cywilnego albo związek takich urzędów (Standesamtsverband).
• W mieście posiadającym status miasta statutowego (Statutarstadt) sprawę prowadzi właściwy urząd magistratu.
• W Wiedniu właściwy jest urząd stanu cywilnego tej dzielnicy, w której doszło do porodu.

W przypadku porodu w szpitalu zgłoszenie jest automatycznie przekazywane przez szpital. Przy porodzie domowym robi to obecny lekarz albo położna. Jeżeli żadna z tych osób nie może dokonać zgłoszenia, obowiązek może przejść na ojca, matkę lub drugiego rodzica, o ile są do tego zdolni, a także na organ prowadzący postępowanie albo inną osobę posiadającą wiedzę o narodzinach.

Anzeige der Geburt nie jest tym samym co akt urodzenia (Geburtsurkunde). Akt urodzenia i inne dokumenty urząd wydaje osobno, na wniosek rodziców.

Terminy i wymagane dokumenty

Rodzice powinni dostarczyć wymagane dokumenty najpóźniej w ciągu jednego tygodnia od narodzin dziecka. Zwykle potrzebne są:

• pisemne oświadczenie dotyczące wyboru imienia dziecka,
• akt małżeństwa albo dokument potwierdzający zarejestrowany związek partnerski rodziców,
• jeżeli rodzice nie są małżeństwem: akt urodzenia matki oraz jej ostatni akt małżeństwa,
• dokument potwierdzający zakończenie, unieważnienie albo rozwiązanie małżeństwa lub zarejestrowanego związku partnerskiego,
• dokumenty potwierdzające obywatelstwo rodziców,
• potwierdzenie głównego miejsca zamieszkania rodziców, jeżeli mieszkają poza Austrią,
• zaświadczenie o urodzeniu, jeżeli zgłoszenia nie dokonał kierownik szpitala, lekarz albo położna.

Dokumenty zagraniczne sporządzone w języku obcym należy złożyć wraz z tłumaczeniem. Zazwyczaj konieczne jest również poświadczenie w formie apostille albo legalizacja. W razie wątpliwości warto wcześniej zapytać właściwy Standesamt lub Federalne Ministerstwo Spraw Europejskich i Międzynarodowych (BMEIA) o dokładne wymagania.

Jakie dokumenty otrzymuje dziecko?

Na wniosek rodziców urząd stanu cywilnego może wydać:

• akt urodzenia (Geburtsurkunde) – w każdym przypadku,
• zgłoszenie pobytu (Meldezettel) albo potwierdzenie zameldowania (Meldebestätigung) – w każdym przypadku,
• potwierdzenie obywatelstwa (Staatsbürgerschaftsnachweis) – tylko wtedy, gdy dziecko ma obywatelstwo austriackie.

Jeżeli rodzice nie są małżeństwem, mogą być potrzebne dodatkowe oświadczenia: uznanie ojcostwa (Anerkennung der Vaterschaft), oświadczenie dotyczące nazwiska dziecka (kindesnamensrechtliche Erklärung) oraz oświadczenie o wspólnym prawie do opieki (Erklärung der gemeinsamen Obsorge). W wielu urzędach wymagana jest osobista obecność obojga rodziców.

Babypoint i obsługa dokumentów w szpitalu

Niektóre szpitale współpracują z urzędem stanu cywilnego. W takim przypadku szpital wraz ze zgłoszeniem urodzenia przekazuje również dokumenty potrzebne do wydania pierwszego aktu urodzenia. Organizacja tej usługi zależy od placówki.

• Babypoint działający w szpitalu funkcjonuje między innymi w AKH Wien i Landesklinikum Mödling.
• W niektórych szpitalach pracownik urzędu jest dostępny w określonych godzinach, na przykład w LKH Deutschlandsberg, LKH Feldbach i Klinikum Wels-Grieskirchen.
• W części szpitali dokumenty można złożyć na miejscu, ale odebrać je trzeba w urzędzie.
• Niektóre placówki nie oferują specjalnej obsługi, na przykład Klinikum Klagenfurt, LKH Bregenz i Kepler Universitätsklinikum Linz.

Babypoint nie działa w każdym szpitalu. W Wiedniu taka usługa jest obecnie dostępna tylko w AKH. Przed porodem warto sprawdzić w szpitalu albo właściwym Standesamt, jaka procedura obowiązuje w danej placówce.

Ubezpieczenie społeczne i e-card

Zgodnie z przepisami dziecko jest zazwyczaj objęte współubezpieczeniem przy matce i/lub ojcu. W przypadku urodzenia w Austrii urząd stanu cywilnego po zgłoszeniu urodzenia automatycznie informuje ubezpieczenie społeczne. Informacja jest przetwarzana tego samego dnia roboczego, a dziecko otrzymuje numer ubezpieczenia społecznego.

Automatyczne powiadomienie działa, gdy przynajmniej jeden z rodziców jest ubezpieczony w ÖGK, BVAEB albo SVS. Jeżeli rodzic jest ubezpieczony w innej instytucji, musi samodzielnie zgłosić narodziny dziecka.

Własna karta e-card dziecka jest wysyłana pocztą. Jeżeli nie dotrze w ciągu 14 dni od narodzin, należy skontaktować się z ubezpieczycielem. Do tego czasu podczas wizyty u lekarza w wielu przypadkach akceptowany jest Eltern-Kind-Pass.

Świadczenia po narodzinach dziecka

W niektórych szpitalach urząd automatycznie informuje właściwy urząd finansowy o narodzinach dziecka podczas rejestracji urodzenia. Dotyczy to spraw związanych między innymi ze świadczeniem rodzinnym (Familienbeihilfe).

Wypłata pełnej kwoty świadczenia na opiekę nad dzieckiem (Kinderbetreuungsgeld) jest związana z terminowym wykonaniem i potwierdzeniem pięciu badań w czasie ciąży oraz pięciu badań przypadających w pierwszych 14 miesiącach życia dziecka w ramach Eltern-Kind-Pass.

Najczęstsze pytania

Ile kosztuje zgłoszenie urodzenia?

Zgłoszenie urodzenia jest bezpłatne. Nie pobiera się za nie opłaty.

Jaki jest termin zgłoszenia?

Urodzenie należy zgłosić w ciągu jednego tygodnia, a rodzice powinni również najpóźniej w ciągu jednego tygodnia dostarczyć wymagane dokumenty.

Czy dokumenty zagraniczne muszą być przetłumaczone?

Tak. Dokumenty w języku obcym należy złożyć wraz z tłumaczeniem; zazwyczaj wymagane jest także apostille albo legalizacja.

Czy dziecko otrzymuje austriackie potwierdzenie obywatelstwa?

Takie potwierdzenie (Staatsbürgerschaftsnachweis) jest wydawane tylko wtedy, gdy dziecko ma obywatelstwo austriackie.

Praktyczne kroki po narodzinach

1. Sprawdź w szpitalu, czy placówka automatycznie przekazuje Anzeige der Geburt oraz dokumenty do Standesamt.
2. Przygotuj dokumenty rodziców, dokumenty stanu cywilnego, potwierdzenia obywatelstwa i ewentualne tłumaczenia, apostille lub legalizację.
3. Najpóźniej w ciągu jednego tygodnia dostarcz brakujące dokumenty do właściwego urzędu.
4. Złóż wniosek o Geburtsurkunde, Meldezettel lub Meldebestätigung oraz – jeśli dotyczy – Staatsbürgerschaftsnachweis.
5. Jeśli rodzice nie są małżeństwem, ustal w urzędzie formalności dotyczące uznania ojcostwa, nazwiska dziecka i wspólnej opieki.
6. Po 14 dniach sprawdź, czy dotarła karta e-card. W razie opóźnienia skontaktuj się z właściwym ubezpieczycielem.
7. Sprawdź możliwość uzyskania Familienbeihilfe i Kinderbetreuungsgeld oraz zachowaj potwierdzenia badań z Eltern-Kind-Pass.