Yurt dışında zor durumda: kaza, tutuklanma ve kayıp belgeler

Tatil sırasında kaza, hastalık, hırsızlık veya daha ciddi bir sorun yaşanabilir. Bu durumda nereye başvurabileceğinizi, Avusturya’daki yasal sağlık sigortasının hangi masrafları karşıladığını ve neleri karşılamadığını aşağıda bulabilirsiniz. Konsoloslukla ilgili bilgiler Avusturya vatandaşları için geçerlidir.

Kısaca bilinmesi gerekenler

• AB, AEA ve İsviçre’de e-card’ın arkasındaki Avrupa Sağlık Sigortası Kartı’nı (Europäische Krankenversicherungskarte, EKVK) kullanabilirsiniz.
• Hasta veya yaralı kişinin Avusturya’ya geri naklini (Rücktransport) hiçbir Avusturya yasal sağlık sigortası karşılamaz.
• Pasaport kaybolduğunda Avusturya temsilciliği ülkeye dönüş için geçici pasaport (Notpass) düzenleyebilir.
• Tutuklanırsanız hemen Avusturya temsilciliğinin bilgilendirilmesini isteyin. Ancak temsilcilik hukuki savunma üstlenmez.
• Avusturya Dışişleri Bakanlığı’nın (BMEIA) 24 saat ulaşılabilen nöbetçi telefonu: +43 501150-4411.

e-card yurt dışında hangi sağlık hizmetlerini karşılar?

Alabileceğiniz sağlık hizmeti bulunduğunuz ülkeye göre değişir.

AB, AEA ve İsviçre

e-card’ın arkasındaki EKVK’yı kullanabilirsiniz. Sözleşmeli doktorlar ve hastaneler bu kartı kabul etmek zorundadır. Yerel vatandaşlara uygulanan koşullarla sağlık hizmeti alırsınız.

Bosna-Hersek, Karadağ, Kuzey Makedonya ve Sırbistan

EKVK veya yabancı sağlık belgesi (Auslandskrankenschein) kullanılır. Kartı önce yerel sağlık sigortasına göstermeniz gerekir; yerel sigorta size tedavi için gereken belgeyi düzenler.

Türkiye

Burada EKVK kullanılamaz. Seyahatten önce yabancı sağlık belgesi (Auslandskrankenschein) almanız gerekir. Belge yerel sağlık kuruluşlarında değiştirilerek kullanılır.

Diğer ülkeler

Avusturya ile sağlık hizmetleri konusunda anlaşma bulunmayan ülkelerde masrafları önce kendiniz ödersiniz. Dönüşten sonra faturayı sigortanıza sunabilirsiniz.

Kartınızdaki bilgi alanlarının yerinde yıldız işaretleri varsa geçerli bir EKVK’nız yoktur. e-card’ınızı kaybettiyseniz veya kartta geçerli EKVK bulunmuyorsa sigortanızdan geçici belge (Bescheinigung) isteyebilirsiniz. e-card müşteri hizmetlerine (E-Card-Serviceline) şu numaradan ulaşabilirsiniz: +43 (0) 50 124 3311.

Masrafları kendiniz ödediyseniz ne kadar geri alabilirsiniz?

Kartınız kabul edilmezse, özel doktora veya özel hastaneye giderseniz ya da Avusturya ile anlaşması olmayan bir ülkede bulunuyorsanız ayrıntılı fatura isteyin. Faturada şu bilgiler yer almalıdır:

• tedavinin türü,
• tedavinin kapsamı,
• tanı,
• tedavi tarihi.

Anlaşma bulunmayan bir ülkede düzenlenen faturayı dönüşten sonra, seçilmiş doktor hizmetleri (Wahlarzthilfe) için geçerli esaslara göre sunabilirsiniz. Geri ödeme, sigortanın sözleşmeli bir doktora ödeyeceği tutarın en fazla yüzde 80’i olabilir.

Sözleşmesi olmayan bir hastanede tıbben gerekli bir yatış gerçekleşmişse yalnızca bakım masrafı desteği (Pflegekostenzuschuss) alabilirsiniz. Türkiye’de ve Batı Balkanlar’daki anlaşmalı ülkelerde sağlık hizmeti yerel kurallara göre verilir. Anlaşmanın kapsamadığı masrafları kendiniz ödemeniz gerekir.

Yurt dışında kaza geçirirseniz ne yapmalısınız?

Kaza durumunda genellikle yerel polis ve acil sağlık hizmetleri yardımcı olur. Güncel acil telefon numaralarını ilgili ülkenin güvenlik ve suçla mücadele bilgileri bölümünden kontrol edin. Çok ağır durumlarda Avusturya temsilciliğini de bilgilendirin.

Trafik kazasında polis delilleri kaydeder ve kaza tutanağının bir kopyasını taraflara verir. Ayrıca şu adımları atmanız faydalı olur:

• Diğer sürücünün ve tanıkların bilgilerini not edin.
• Avrupa Kaza Tespit Tutanağı’nı (Europäischer Unfallbericht) kullanın.
• Gidilen ülkede zorunlu olmasa bile yeşil kartı yanınızda bulundurun.
• Olay yerinin ve araçların fotoğraflarını çekin.

Kurtarma, tedavi ve ülkeye geri nakil masrafları, poliçe şartlarına göre özel seyahat sigortası (Reiseversicherung) tarafından karşılanabilir. ÖAMTC Schutzbrief, ARBÖ Sicherheitspass ve sigortaların benzer ürünleri Avrupa’da birçok acil durumda yardımcı olabilir. Teminatın ne kadar süre geçerli olduğunu ve hizmet tutarını önceden kontrol edin.

Yurt dışında tutuklanırsanız

Gözaltına veya tutuklamaya alınırsanız derhal Avusturya temsilciliğinin bilgilendirilmesini isteyin. Ayrıca kimin bilgilendirileceğini açıkça belirtin; örneğin bir aile üyesi, doktor veya işveren.

Temsilcilik ceza yargılamasında hukuki temsil sağlamaz, ancak nitelikli bir avukat bulmanıza yardımcı olabilir. Savunma masraflarını tutuklanan kişi ödemek zorundadır.

Avusturya vatandaşlığının yanı sıra bulunduğunuz ülkenin vatandaşlığına da sahipseniz konsolosluk desteği ciddi biçimde sınırlı olabilir. Çünkü birçok ülke bu durumda konsolosluk korumasını tanımaz.

Kayıp veya çalınan belgeler

En yakın polis merkezine giderek ihbarda bulunun ve hemen Avusturya temsilciliğini bilgilendirin. Kayıp pasaport veya kimlik kartı yerine pasaport düzenlemeye yetkili büyükelçilikler ve profesyonel konsolosluklar geçici pasaport (Notpass) verebilir.

Notpass sınırlı bir süre için geçerlidir ve ülkeye dönüş ya da istisnai olarak acil bir seyahat amacıyla düzenlenir.

Avusturya ehliyeti ve araç belgeleri yalnızca Avusturya’da yenilenir. Temsilcilik ikinci nüsha başvurusunu iletebilir, ancak ehliyet düzenleyemez. Bazı ülkelerde ülkeye dönüş için yalnızca polis ihbar belgesi yeterli olabilir.

Parasız kaldıysanız

Öncelikle banka veya posta havalesi ya da Western Union aracılığıyla para almayı deneyin. Bu mümkün değilse Dışişleri Bakanlığı’na kendi hesabınızdan veya yakınlarınızın ve arkadaşlarınızın yatıracağı bir depozito (Depot) bırakabilirsiniz.

Kontrolünüz dışında gelişen bir durumda bakanlık kredi de sağlayabilir. Durumun değerlendirilmesi için bulunduğunuz yerdeki Avusturya temsilciliğiyle iletişime geçin.

Sık sorulan sorular

Avusturya sigortası ülkeye geri nakli karşılar mı?

Hayır. Hasta veya yaralı kişinin Avusturya’ya geri naklini hiçbir Avusturya yasal sağlık sigortası karşılamaz. Bunun için seyahatten önce özel seyahat sigortası yaptırmanız gerekir.

e-card Türkiye’de geçerli mi?

Hayır. Türkiye için yabancı sağlık belgesi (Auslandskrankenschein) gerekir. Bu belge işveren veya sigorta tarafından yola çıkmadan önce düzenlenir ve yerel sağlık kuruluşunda kullanılmadan önce değiştirilir.

Seyahat ettiğim ülkede kriz çıkarsa ne yapmalıyım?

Yola çıkmadan önce BMEIA’nın yurt dışı kayıt hizmetine (Auslandsregistrierung) veya Auslandsservice uygulamasına kaydolun. Böylece kriz durumunda size ulaşılabilir. Ülkede Avusturya temsilciliği yoksa başka bir AB ülkesinin temsilciliğine başvurabilirsiniz.

BMEIA’nın alternatif nöbetçi telefonu nedir?

+43 1 90115-4411. Bu numara dünyanın her yerinden aranabilir.

Pratik olarak şimdi ne yapmalısınız?

1. Seyahatten önce e-card’ınızın arkasındaki EKVK’nın geçerliliğini kontrol edin.
2. Gerekliyse Auslandskrankenschein belgesini zamanında temin edin.
3. Reiseversicherung, ÖAMTC Schutzbrief veya ARBÖ Sicherheitspass kapsamını ve geri nakil şartlarını inceleyin.
4. Pasaport, kimlik, sigorta ve araç belgelerinin kopyalarını güvenli biçimde saklayın.
5. Kriz ihtimaline karşı Auslandsregistrierung’a veya Auslandsservice uygulamasına kayıt olun.
6. Acil durumda yerel polis ve sağlık hizmetlerini arayın; ciddi olaylarda BMEIA veya Avusturya temsilciliğiyle iletişime geçin.

Not: Bu bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki, tıbbi veya sigorta danışmanlığı yerine geçmez. Özel durumlarda ilgili uzmanlara başvurun.

Kaynak: oesterreich.gv.at