Simbolet shtetërore të Austrisë: himni, flamuri dhe stema

Nëse jetoni në Austri, simbolet e vendit ju shfaqen në ndërtesa zyrtare, në aktivitete sportive dhe në ceremoni. Simbolet kryesore janë himni federal, flamuri, stema federale dhe shenjat shtetërore. Ato kanë edhe mbrojtje ligjore.
Cilat janë simbolet shtetërore të Austrisë?
Katër elemente konsiderohen Staatssymbol, pra simbole shtetërore:
- himni federal, Bundeshymne;
- flamuri i Republikës së Austrisë;
- stema federale, Bundeswappen;
- shenjat shtetërore austriake, Hoheitszeichen.
Këto simbole mbrohen nga ligji. Sipas § 248 të kodit penal, Strafgesetzbuch (StGB), dënohet personi që i përbuz ose i poshtëron në një mënyrë tjetër. Rregullat për ngjyrat dhe historinë e flamurit janë pjesë e historisë shtetërore të Austrisë.
Si u krijua himni austriak?
Pas Luftës së Dytë Botërore, Austria kishte nevojë për një himn të ri që të simbolizonte fillimin e ri shtetëror. Politikanët nuk dëshironin të rikthenin melodinë e mëparshme të lidhur me Haydn-in, sepse ajo ishte përdorur edhe nga Perandoria Gjermane dhe mund të perceptohej si provokuese nga popujt e shtypur gjatë sundimit nacional-socialist.
Datat kryesore
- 9 prill 1946: Ministria vendosi të shpallte një konkurs.
- 22 tetor 1946: Këshilli i Ministrave zgjodhi melodinë.
- 25 shkurt 1947: u miratua teksti dhe ai u bë himni federal austriak.
- 7 mars 1947: himni u transmetua për herë të parë në radio.
- 9 mars 1947: u botua në Wiener Zeitung.
- 1 korrik 1947: u shpall në fletoren e urdhrave të ministrisë së arsimit.
Çmimi i konkursit ishte 10 000 schilling, një shumë e konsiderueshme për atë kohë. Kusht ishte që autori t’ia kalonte shtetit të gjitha të drejtat e autorit.
Kush e shkroi himnin?
Në konkurs u dorëzuan rreth 1800 vepra. Në sallën e dhomës së Musikverein në Vjenë u interpretuan 29 propozime nga këngëtarë opere dhe aktorë të Burgtheater. Juria zgjodhi këngën masonike “Brüder reicht die Hand zum Bunde”.
Melodia në atë kohë i atribuohej Mozartit, por me shumë gjasë është kompozuar nga Johann Baptist Holzer. Teksti u shkrua nga Paula von Preradović, pasi në fazën përfundimtare iu kërkuan propozime të reja nëntë autorëve, ndër ta Paula Grogger dhe Alexander Lernet-Holenia.
Në vitet 1950 u tentua pa sukses rikthimi i himnit të Haydn-it. Djemtë e Preradović kërkuan honorare nga Republika, por kërkesa u refuzua për shkak të çmimit të konkursit.
Çfarë ndryshoi në tekstin e himnit?
Që nga fillimi i viteve 1990 pati përpjekje për një tekst më të balancuar nga pikëpamja gjinore. Më 22 nëntor 2011, vendimi i Komisionit Kushtetues të parlamentit krijoi bazën për ndryshimin dhe për rregullimin e himnit me ligj. Deri atëherë, për të flisnin vetëm dy vendime të Këshillit të Ministrave.
- Vargu i parë ndryshoi nga “Heimat bist du großer Söhne” në “Heimat großer Töchter und Söhne”.
- Vargu i tretë ndryshoi nga “Brüderchöre” në “Jubelchöre”.
Hyrja e versionit të ndryshuar është:
Land der Berge, Land am Strome,
Land der Äcker, Land der Dome,
Land der Hämmer, zukunftsreich.
Hyrja në fuqi e ligjit të ri federal ishte planifikuar për 1 janar 2012.
A mund të përdorë një kompani stemën federale?
Po, por vetëm si një nderim i veçantë dhe me leje ministrore. § 68 i Gewerbeordnung (GewO 1994) i jep ministrit për ekonominë, energjinë dhe turizmin, BMWET, kompetencën t’i japë një ndërmarrjeje të drejtën të përdorë stemën e Republikës në veprimtarinë e saj tregtare. Përdorimi duhet të shoqërohet me një shënim që tregon karakterin e nderimit.
Ku mund të përdoret?
- në krye të dokumenteve të biznesit;
- në formularë dhe njoftime;
- në emërtimin e jashtëm të biznesit dhe në reklama të tjera.
Ku nuk lejohet?
- në automjete;
- për shënjimin e produkteve.
Nuk ekziston e drejtë ligjore për ta marrë këtë nderim (kein Rechtsanspruch); vendimin e merr ministria.
Cilat janë kushtet për përdorimin e stemës?
Kompania duhet:
- të jetë e regjistruar në regjistrin tregtar, Firmenbuch;
- të ketë merita për ekonominë austriake përmes një performance të jashtëzakonshme;
- të ketë një rol udhëheqës dhe të njohur gjerësisht në sektorin e saj.
Kërkesa i dërgohet ministrisë në formë të lirë. Bashkëngjiten një raport i freskët i kompanisë, si Handelsauskunft nga KSV 1870 ose Wirtschaftsauskunft nga Creditreform, si dhe dokumente që dëshmojnë meritat e kompanisë. Këto mund të jenë artikuj gazetash, prospekte, çmime të tjera, të dhëna për eksportet ose investimet.
Më pas, ministria kërkon mendimin e Wirtschaftskammer dhe Arbeiterkammer. Ajo kontrollon, ndër të tjera, lejet e veprimtarisë dhe gjobat administrative. Me kërkesë, njoftimi për nderimin mund të botohet në Wiener Zeitung, me shpenzimet e kompanisë. Informacioni i fundit i përmendur në burim është i datës 1 janar 2026.
Pyetje të shpeshta
Kush e ka kompozuar melodinë e himnit?
Më parë i atribuohej Mozartit, por me shumë gjasë është vepër e Johann Baptist Holzer.
Kur u dëgjua për herë të parë himni i sotëm?
Më 7 mars 1947, në radio.
A dënohet përçmimi i simboleve shtetërore?
Po. § 248 i StGB dënon personin që i përbuz ose i poshtëron simbolet shtetërore.
A mund të kërkohet përdorimi i stemës si e drejtë?
Jo. Për nderimin nuk ekziston e drejtë ligjore dhe ministria vendos sipas vlerësimit të saj.
Hapat praktikë
- Nëse përfaqësoni një kompani, kontrolloni së pari nëse ajo është e regjistruar në Firmenbuch.
- Përgatitni dëshmi për performancën e jashtëzakonshme dhe rolin udhëheqës në sektor.
- Mblidhni një Handelsauskunft nga KSV 1870 ose një Wirtschaftsauskunft nga Creditreform.
- Dërgoni një kërkesë të lirë te ministria përgjegjëse, duke bashkëngjitur dokumentet mbështetëse.
- Prisni vlerësimin e ministrisë dhe konsultimin me Wirtschaftskammer dhe Arbeiterkammer përpara se të përdorni stemën.
Ky informacion është i përgjithshëm dhe nuk zëvendëson këshillimin juridik. Për një rast konkret, drejtohuni te një jurist ose te një institucion kompetent.