Avusturya’da tüketici hakları: garanti, ayıplı ürün, onarım ve online alışveriş

Avusturya’da ayıplı bir ürün satın aldığınızda çeşitli haklara sahip olabilirsiniz; ancak Gewährleistung ile Garantie aynı şey değildir. Ayrıca 1 Ekim 2026’dan itibaren belirli ürünler için yeni bir onarım hakkı uygulanmaktadır. Aşağıda garanti, yasal ayıptan sorumluluk, onarım ve online alışverişle ilgili başlıca kurallar özetlenmiştir.

Gewährleistung ile Garantie arasındaki fark

Gewährleistung, kanundan doğan bir haktır. Ürün sözleşmeye uygun değilse veya ayıplıysa sözleşmedeki muhatabınız olan satıcıya başvurabilirsiniz.

Garantie ise genellikle üretici tarafından gönüllü olarak verilen sözleşmesel bir taahhüttür. Garantie, Gewährleistung’un yerine geçmez; onu tamamlar. Satıcıya karşı Gewährleistung hakkınızı veya üreticiye karşı Garantie hakkınızı kullanmayı seçebilirsiniz.

Garantie bakımından ayıbın ürün teslim edildiğinde mevcut olup olmadığı veya daha sonra ortaya çıkıp çıkmadığı önem taşımaz. Bununla birlikte garanti koşulları, garanti veren tarafından büyük ölçüde serbestçe belirlenebilir.

Garanti belgesinde neler bulunmalı?

Garantie ücretsiz veya ücretli olabilir. Çoğu zaman yalnızca belirli parçalara uygulanır; örneğin garanti sadece yedek parçaları kapsarken diğer onarım masraflarını kapsamayabilir. Garanti süresi genellikle bir ile beş yıl arasındadır.

Tüketici işlemlerinde Garantieerklärung:

• satıcının yasal Gewährleistung sorumluluğuna açıkça atıfta bulunmalı ve Garantie’nin bu hakkı sınırlandırmadığını belirtmelidir;
• garantiyi veren kişinin veya şirketin adını ve adresini, ürünü, koşulları ve başvuru yöntemini açıkça içermelidir;
• en geç ürün teslim edilirken kalıcı bir veri taşıyıcısı üzerinden sunulmalıdır. Sadece bir internet sitesinde yayımlanması yeterli değildir.

Reklamda garanti belgesinden daha avantajlı bir garanti vaat edilmişse daha avantajlı reklam metni geçerlidir. Garanti veren kişi veya şirket bu kurallara uymasa bile Garantie geçerliliğini korur.

1 Ekim 2026’dan itibaren onarım hakkı

Recht auf Reparatur kuralları 1 Ekim 2026’dan beri geçerlidir. Belirli ürün gruplarında arıza, satıcının Gewährleistung yükümlülüğü sona erdikten sonra ortaya çıkarsa üretici, onarım mümkün olduğu sürece talep üzerine ürünü onarmalıdır.

Şu ürünler şu anda kapsamda olan ürünler arasında yer almaktadır:

• çamaşır makineleri, kurutmalı çamaşır makineleri, kurutucular ve bulaşık makineleri;
• buzdolapları ve elektronik ekranlar, örneğin televizyonlar ve monitörler;
• cep telefonları, kablosuz telefonlar ve tabletler;
• elektrikli süpürgeler, tekli oda ısıtıcıları ve kaynak makineleri;
• hafif taşıtların aküleri, örneğin e-bike aküleri.

Onarım makul bir süre içinde, ücretsiz veya makul bir ücret karşılığında yapılmalıdır. Üretici, cihazın daha önce başka bir servis tarafından onarılmış olması nedeniyle talebi tek başına reddedemez.

Üretici, ürün grubuna bağlı olarak son ürünün piyasaya sürülmesinden itibaren yedi ila on yıl boyunca yedek parça bulundurmalıdır. Üretici Avrupa Birliği dışında bulunuyorsa sorumluluk yetkili temsilciye, ithalatçıya veya dağıtıcıya ait olur.

Europäisches Formular für Reparaturinformationen

Onarım servisleri, siparişten önce gönüllü olarak ve ücretsiz şekilde standart bir Europäisches Formular für Reparaturinformationen sunabilir. Formda onarım ücreti, tahmini süre ve ikame cihazın masrafı gibi bilgiler yer alır.

Formda belirtilen koşullar 30 gün boyunca değiştirilemez. Böylece farklı servislerin tekliflerini karşılaştırabilirsiniz. Servis yalnızca teşhis yapılması gerekiyorsa ücret talep edebilir; ancak bu konuda önceden bilgilendirilmeniz gerekir.

Onarımdan sonra Gewährleistung süresi

30 Eylül 2026’dan sonra yapılan sözleşmeler için geçerli olan yeni kurallara göre, Gewährleistung kapsamında bir arıza onarılarak giderilirse yasal süre bir kez olmak üzere bir yıl uzar. Onarımın ne zaman yapıldığına bakılmaksızın toplam Gewährleistung süresi üç yıla çıkar.

• Ayıp onarımla giderilirse: Gewährleistung süresi bir kez bir yıl uzar.
• Onarımın yapıldığı tarihten bağımsız olarak: toplam süre üç yıla çıkar.
• Onarım sözü verilmesi veya onarım girişiminde bulunulması: iki yıllık süre yeniden başlar.

Satıcı, arızayı gidermeden önce size onarım ile değiştirme arasında seçim yapabileceğinizi ve onarım seçildiğinde Gewährleistung süresinin uzayacağını bildirmelidir. Açık talebiniz üzerine satıcı, değişim olarak yenilenmiş (refurbished) bir ürün de verebilir.

Online alışverişte cayma hakkı ve uygulanacak hukuk

Bir işletmeden internet üzerinden ürün satın aldıysanız, satıcı ürünü 14 gün içinde iade etme hakkınızı tanımalıdır. Ancak özel bir kişiden satın alınan veya açık artırmayla alınan ürünlerde yasal cayma hakkı yoktur.

Özel kişiler arasındaki satışlarda Gewährleistung da hariç tutulabilir. Örneğin „Verkauf ohne Gewährleistung“ ifadesi kullanılabilir. Buna rağmen satıcı, bildiği veya fark edilebilir olan ayıplar hakkında alıcıyı bilgilendirmelidir.

Avusturya’da ikamet eden bir kişi olarak Avrupa Birliği’ndeki bir web mağazasından alışveriş yaptığınızda, Avusturya tüketiciyi koruma yasası olan Konsumentenschutzgesetz (KSchG), sizin için daha elverişli olduğu ölçüde uygulanır.

Geoblocking düzenlemesi, bir web mağazasının kökeniniz nedeniyle sizi tamamen engellemesine izin vermez. Bununla birlikte mağaza, hangi bölgelere teslimat yapacağını serbestçe belirleyebilir.

Güvenilir bir web mağazası nasıl anlaşılır?

• Eksiksiz bir Impressum bulunmalıdır: şirket adı, adres, telefon numarası ve varsa şirket sicil numarası. Yalnızca e-posta adresi verilmişse dikkatli olun.
• AGB yani genel işlem koşulları açık olmalı ve tüm ek masraflar ayrı ayrı gösterilmelidir.
• E-posta ile sipariş onayı ve kesin teslimat süresi sunulmalıdır.
• Güvenli ödeme yöntemleri kullanılmalıdır. Ön ödeme yapmaktan kaçının; açık artırmalarda emanet veya güvenli ödeme sistemi olan Treuhand hizmetlerini tercih edin.

Avusturya’daki E-Commerce-Gütezeichen, belirli güvenilir web mağazalarını gösteren bir kalite işaretidir. Gerçekçi olmayan derecede ucuz tekliflere karşı dikkatli olun; sahte ürün veya hiç teslim edilmeyen mal riski bulunabilir.

Sorun yaşarsanız nereye başvurabilirsiniz?

Online alışveriş sorunlarında Internet Ombudsstelle ücretsiz yardım ve uyuşmazlık çözümü sunar. Ayrıca Arbeiterkammer (AK) ve tüketici bilgilendirme kuruluşu Verein für Konsumenteninformation (VKI) üzerinden bilgi alabilirsiniz.

Gewährleistung ve onarım talepleri gerektiğinde hukuk mahkemelerinde ileri sürülebilir.

Sık sorulan sorular

Satıcı beni garanti işlemi için üreticiye gönderebilir mi?

Satıcı sizi buna zorlayamaz. Satıcıya karşı Gewährleistung veya üreticiye karşı Garantie hakkınızı kullanmayı seçebilirsiniz.

Onarım teklifinin koşulları ne kadar süre geçerlidir?

Europäisches Formular für Reparaturinformationen içinde belirtilen koşullar 30 gün boyunca değiştirilemez.

Özel bir kişiden online alışveriş yaptığımda cayma hakkım var mı?

Hayır. 14 günlük cayma hakkı işletme niteliğindeki satıcılar için geçerlidir.

Uzatılmış Gewährleistung hangi sözleşmeler için geçerlidir?

Bu kurallar 30 Eylül 2026’dan sonra yapılan sözleşmeler için geçerlidir.

Pratik olarak ne yapmalısınız?

1. Satın alma belgesini, sipariş onayını, garanti belgesini ve yazışmaları saklayın.
2. Arızayı ve ürünün durumunu fotoğraf veya video ile belgeleyin.
3. Gewährleistung talebinizi yazılı olarak doğrudan satıcıya iletin; onarım veya değişim talebinizi açıkça belirtin.
4. Garanti hakkınızı kullanacaksanız Garantie koşullarını ve başvuru adresini kontrol edin.
5. Online alışverişte satıcının işletme mi yoksa özel kişi mi olduğunu ve 14 günlük cayma süresinin uygulanıp uygulanmadığını kontrol edin.
6. Çözüm bulunamazsa Internet Ombudsstelle, Arbeiterkammer veya VKI’den yardım alın.

Not: Bu bilgiler genel niteliktedir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için avukata veya başka bir hukuk uzmanına başvurun.

Kaynak: oesterreich.gv.at