Ngacmimi në internet dhe nxitja e urrejtjes në Austri: çfarë dënohet në vitin 2026?

Një koment fyes, një fotografi e nxjerrë pa leje ose një postim që nxit urrejtje mund të ketë pasoja serioze ligjore në Austri. Rregullat vlejnë njësoj si në jetën e përditshme, ashtu edhe në internet. Më poshtë shpjegohet se cilat sjellje online mund të dënohen dhe çfarë mund të bëni nëse jeni viktimë.

Shkurtimisht

• Ngacmimi online (Cyber-Mobbing) është vepër penale e veçantë në Austri që nga 1 janari 2016.
• Në rastin bazë mund të dënohet me deri në 1 vit burgim ose me gjobë deri në 720 njësi ditore.
• Nxitja e urrejtjes (Verhetzung) mund të dënohet me deri në 2 vjet burgim, ndërsa në raste të rënda deri në 5 vjet.
• Edhe shpërndarja miratuese e një përmbajtjeje nxitëse mund të jetë e dënueshme.
• Heqja e shpejtë e përmbajtjeve fyese mund të kërkohet përmes procedurës Mandatsverfahren.

Çfarë konsiderohet ngacmim online?

Ngacmimi online (Cyber-Mobbing ose Cyber-Bullying) nënkupton fyerjen, kërcënimin, poshtërimin, shqetësimin ose përjashtimin e qëllimshëm dhe të vazhdueshëm të një personi përmes kanaleve digjitale. Qëllimi mund të jetë dëmtimi psikologjik i personit tjetër ose ushtrimi i pushtetit mbi të.

Kjo mund të ndodhë në rrjete sociale, biseda online, aplikacione mesazhesh, e-mail, lojëra online ose përmes telefonit, me mesazhe, telefonata, fotografi apo video. Ndryshe nga ngacmimi tradicional, nuk ka kufij hapësinorë dhe mund të vazhdojë ditë e natë.

Një formë e veçantë është Cyberstalking, pra ndjekja e vazhdueshme e një personi në internet ose me mjete të tjera komunikimi. Në gjuhën ligjore kjo lidhet me beharrliche Verfolgung.

Kur dënohet Cyber-Mobbing?

Sipas nenit 107c të Kodit Penal austriak (Strafgesetzbuch, StGB), sjellja duhet të jetë e tillë që mund të prishë jetën e viktimës në mënyrë të padurueshme. Kjo përfshin veçanërisht këto raste:

• Një person kryen një veprim fyes që mund të shihet për një kohë të gjatë nga një grup më i madh, afërsisht 10 persona, për shembull një fyerje në një bisedë grupi.
• Një person u paraqet pa leje një grupi më të madh, afërsisht 10 persona, një fakt ose fotografi nga sfera më intime e jetës së dikujt, për shembull duke përcjellë fotografi nudo.

Sfera më intime e jetës mund të përfshijë jetën seksuale, pjesë të ndjeshme të jetës familjare, bindjet fetare dhe sëmundjet. Si fotografi konsiderohet edhe videoja; mund të përfshihet edhe një pamje e banesës dhe jo vetëm një pamje e viktimës. Se çfarë quhet “për një kohë të gjatë” vlerësohet sipas rrethanave të rastit.

Cyber-Mobbing është një vepër penale që ndiqet zyrtarisht (Offizialdelikt), pra prokuroria mund të fillojë procedurën vetë.

Sa janë dënimet?

Dënimet maksimale të përmendura për veprat penale që mund të kryhen online janë:

• Ngacmimi online (Cyber-Mobbing): në rastin bazë deri në 1 vit burgim ose 720 njësi ditore; në rast të rëndë deri në 3 vjet burgim.
• Nxitja e urrejtjes (Verhetzung): në rastin bazë deri në 2 vjet; deri në 3 vjet kur përfshihen më shumë se 150 persona; nga 6 muaj deri në 5 vjet nëse ka çuar në dhunë.
• Fyerja (Beleidigung): deri në 3 muaj burgim ose 180 njësi ditore.
• Shpifja (Üble Nachrede): deri në 6 muaj burgim ose 360 njësi ditore; deri në 1 vit ose 720 njësi ditore, për shembull kur kryhet në internet.
• Akuzimi i rremë (Verleumdung): deri në 1 vit burgim ose 720 njësi ditore; në rast të rëndë nga 6 muaj deri në 5 vjet.
• Dëmtimi i reputacionit (Kreditschädigung): deri në 6 muaj burgim ose 360 njësi ditore.

Rasti i rëndë i Cyber-Mobbing mund të ekzistojë kur veprimi çon në vetëvrasje ose tentativë vetëvrasjeje, kur ngacmimi zgjat më shumë se një vit ose kur përmbajtjet mbeten të dukshme për më shumë se një vit.

Kur një postim konsiderohet Verhetzung?

Një person kryen Verhetzung kur, para një numri të madh njerëzish, afërsisht 30 persona, bën thirrje për dhunë ose urrejtje kundër një grupi apo personi për shkak të ngjyrës së lëkurës, gjuhës, fesë, shtetësisë, origjinës, gjinisë, aftësisë së kufizuar, moshës ose orientimit seksual.

Si nxitje urrejtjeje mund të konsiderohet edhe poshtërimi i një grupi në mënyrë që synon cenimin e dinjitetit njerëzor. Shpërndarja miratuese e një përmbajtjeje të tillë mund të jetë gjithashtu e dënueshme dhe mund të sjellë deri në 1 vit burgim ose 720 njësi ditore.

Megjithatë, jo çdo postim racist përbën automatikisht vepër penale. Shpërndarja kritike, protestuese ose informuese e një postimi që nxit urrejtje nuk dënohet.

A fillon procedura zyrtarisht apo vetëm me padi private?

Kjo varet nga vepra penale:

• Ndiqet zyrtarisht (Offizialdelikt): Cyber-Mobbing, Verhetzung dhe Verleumdung. Në këto raste prokuroria mund të veprojë vetë.
• Ndiqet me padi private (Privatanklagedelikt): Beleidigung, Üble Nachrede dhe Kreditschädigung. Viktima duhet të kërkojë procedurën dhe mund të paraqesë padi private në gjykatën penale.

Në rastin e Üble Nachrede, personi nuk dënohet nëse mund të provojë se deklarata ishte e vërtetë. Kundër një të mituri nuk mund të paraqitet Privatanklage, por në kushte të caktuara prokuroria mund të veprojë me autorizimin e viktimës.

Çfarë mund të bëni nëse jeni viktimë?

1. Dokumentoni ngacmimin. Ruani SMS-të, e-mailet dhe historikun e bisedave. Për postimet nxitëse, bëni fotografi të ekranit ose printime.
2. Mund ta paralajmëroni autorin se sjellja mund të jetë vepër penale.
3. Raportoni shkeljen te operatori i platformës ose i faqes dhe kërkoni heqjen e përmbajtjes.
4. Kërkoni këshillim nga një organizatë përkatëse, për shembull këshillimi kundër gjuhës së urrejtjes i ZARA, #GegenHassimNetz.
5. Për Verhetzung mund të bëni kallëzim në polici. Edhe në rast ndjekjeje të vazhdueshme ose kërcënimi të rrezikshëm duhet t’i drejtoheni policisë.

Urdhri gjyqësor për heqjen e postimeve ose fotografive që shkelin ligjin mund të kërkohet shpejt dhe me kosto të ulët përmes Mandatsverfahren. Në rast stalking, masat e mundshme variojnë nga largimi (Wegweisung) dhe ndalimi i hyrjes (Betretungsverbot) deri te ndalimi i personit.

Nëse viktimë është fëmija juaj, mos ia ndaloni telefonin ose internetin si ndëshkim. Flisni me të, mësojeni të mos përgjigjet, të ruajë provat dhe të përdorë vetëm biseda të moderuara.

Pyetje të shpeshta

A dënohem nëse vetëm shpërndaj një postim që përmban urrejtje?

Po, nëse e shpërndani në mënyrë miratuese dhe e bëni të disponueshëm për një publik të gjerë. Shpërndarja kritike, protestuese ose informuese nuk dënohet.

A mund të jetë fyerje një koment në një bisedë anonime?

Po, është e mundur. Nëse viktima përdor rregullisht të njëjtin pseudonim dhe për shkak të fyerjes nuk mund ta përdorë më, mund të ekzistojë Beleidigung.

Para sa personave duhet të bëhet fyerja?

Fyerja duhet të bëhet publikisht ose para të paktën tre personave të ndryshëm nga autori dhe viktima. Në forume, biseda online dhe faqe interneti zakonisht konsiderohet se ekziston publicitet.

Çfarë ndodh nëse i përgjigjem fyerjes?

Personi mund të përjashtohet nga dënimi kur reagon shpejt dhe në mënyrë të kuptueshme ndaj një fyerjeje. Megjithatë, përgjigjja me fyerje nuk rekomandohet.

Hapat praktikë

1. Ruani menjëherë provat: pamje ekrani, lidhje, datën, orën dhe emrin e profilit.
2. Mos e fshini bisedën ose postimin para se ta ruani si provë.
3. Raportoni përmbajtjen te platforma dhe kërkoni heqjen e saj.
4. Në rast kërcënimi, stalking ose Verhetzung, kontaktoni policinë.
5. Për orientim juridik ose kërkesë për heqjen e përmbajtjes, kërkoni këshillim profesional ose ndihmën e ZARA.

Shënim: Ky artikull bazohet në burime të disponueshme online dhe nuk përbën këshillim juridik. Përdorimi bëhet me përgjegjësi personale. Për këshillë profesionale, drejtojuni një avokati, eksperti juridik ose profesionisti tjetër përkatës.

Burimi: oesterreich.gv.at