Завршената глаголска придавка (Partizip II)

Завршената глаголска придавка (Partizip II) е форма што изразува завршено дејство или состојба. Во германскиот јазик се употребува на два главни начина: за опишување состојба и како придавка пред именка.

Како се образува Partizip II?

Partizip II се образува на ист начин како и формата во Perfekt.

• Кај слабите глаголи: ge- + корен на глаголот + -t
  • kaufen → gekauft
  • machen → gemacht
• Кај силните глаголи: ge- + промена на коренската самогласка + -en
  • schreiben → geschrieben
  • lesen → gelesen
• Кај мешаните глаголи: ge- + промена на коренот + -t
  • bringen → gebracht
  • denken → gedacht

Употреба на Partizip II

Како опис на состојба

Во конструкцијата sein + Partizip II, формата изразува состојба. Ова се нарекува и состојбен пасив.

Примери:

• Die Tür ist geschlossen. – Вратата е затворена.
• Das Fenster ist geöffnet. – Прозорецот е отворен.
• Das Auto ist repariert. – Автомобилот е поправен.
• Das Zimmer ist aufgeräumt. – Собата е средена.

Како придавка пред именка

Кога Partizip II стои пред именка, се употребува како придавка и добива придавска деклинација.

Примери:

• der geschriebene Brief – напишаното писмо
• die geöffnete Tür – отворената врата
• das gekaufte Auto – купениот автомобил
• das gelesene Buch – прочитаната книга

Негација

Кога Partizip II се употребува како придавка, наместо nicht вообичаено се користи префиксот un-.

Примери:

• ein ungelesenes Buch – непрочитана книга
• eine unbeantwortete Frage – неодговорено прашање
• ein unbekannter Mann – непознат маж

Примери во реченици

• Вратата е затворена. – Die Tür ist geschlossen.
• Прозорецот е отворен. – Das Fenster ist geöffnet.
• Напишаното писмо е тука. – Der geschriebene Brief liegt hier.
• Сварената супа е на масата. – Die gekochte Suppe steht auf dem Tisch.
• Прочитаната книга е моја. – Das gelesene Buch gehört mir.
• Поправениот автомобил стои на улицата. – Das reparierte Auto steht auf der Straße.
• Работата е завршена. – Die Arbeit ist beendet.
• Гостите се поканети. – Die Gäste sind eingeladen.

Најчести грешки

1. Мешање на Perfekt и Partizip II: во Perfekt секогаш е потребен помошен глагол (haben/sein), додека Partizip II како придавка може да стои самостојно.
2. Заборавање на деклинацијата: кога е придавка пред именка, Partizip II мора да се менува како придавка.
   • Неточно: der geschrieben Brief ❌
   • Точно: der geschriebene Brief ✅
3. Неточна негација со „nicht“: не ein nicht gelesenes Buch ❌, туку ein ungelesenes Buch ✅.

Кратко резиме

• Германскиот назив за завршената глаголска придавка е Partizip II.
• Се образува слично како формата за Perfekt: ge- + корен + -t / -en.
• Како опис на состојба изразува состојба: Die Tür ist geschlossen.
• Како придавка стои пред именка: der geschriebene Brief.
• За негација најчесто се користи префиксот un-: ungelesen, unbenutzt.

Практични чекори

1. Запомнете ги трите начини на образување: слаб, силен и мешан глагол.
2. Вежбајте ја конструкцијата sein + Partizip II со описи на предмети и простории.
3. Кога Partizip II стои пред именка, проверете дали ја има соодветната придавска наставка.
4. За негација на придавските форми користете un- каде што тоа е вообичаено.