Омбудсмани и форуми за поплаки во Австрија: кому да се обратите?

Ако сметате дека вашите права се повредени од институција, осигурителна компанија, банка или работодавач, во Австрија постојат повеќе независни и државни форуми за поплаки. Тие најчесто се нарекуваат омбудсмански служби и застапништва (Ombudsstellen und Anwaltschaften). Во продолжение е објаснето кое тело е надлежно за различни ситуации и како да го контактирате.

Што е омбудсман и за што служи?

Омбудсманските служби примаат поплаки, информираат и често посредуваат меѓу засегнатото лице и институцијата. Повеќето од нив не носат задолжителни одлуки, туку го разгледуваат случајот, организираат разговори или бараат решение.

Сепак, нивните овластувања се ограничени. На пример, Ombudsstelle des BMLUK, омбудсманската служба на федералното министерство за земјоделство и климатска заштита, не може да влијае врз постапки што се во тек, правосилни решенија (rechtsgültige Bescheide) или промена на важечките закони.

Поплаки против јавните власти: Volksanwaltschaft

Volksanwaltschaft ја контролира јавната администрација и го следи почитувањето на човековите права. Ги разгледува постапките на федералните, покраинските и општинските органи и служби. Ако сметате дека некоја институција не постапила согласно законите, можете да се обратите таму.

• Адреса: Singerstraße 17, 1015 Wien
• Бесплатен телефон: +43 800 223 223, во работни денови од 8 до 16 часот

Во Tirol и Vorarlberg работи и посебен покраински народен правобранител (Landesvolksanwalt).

За практични проблеми поврзани со судовите може да помогне Justiz-Ombudsstelle. Станува збор за независни искусни судии кои информираат за судските постапки. Постојат четири такви служби: во Wien, Graz, Linz и Innsbruck.

Дискриминација и еднаков третман

Gleichbehandlungsanwaltschaft (GAW) е државна служба која нуди бесплатни совети при дискриминација или сексуално вознемирување. Ова може да опфаќа вознемирување на работното место, расистичко однесување или нееднаков третман поради пол, возраст, религија, родителство, обврски за грижа или LGBTQIA+ идентитет.

GAW е надлежна за случаи поврзани со федералните закони. За прашања регулирани со покраинското право се надлежни покраинските служби за борба против дискриминација. Регионални канцеларии на GAW има во Wien, Klagenfurt, Linz, Graz и Innsbruck.

• GAW: за лица кои доживеале дискриминација; 0800 206 119, понеделник и четврток од 9 до 15 часот, петок од 9 до 12 часот
• Behindertenanwältin: за лица со попреченост; 0800 80 80 16, понеделник и петок од 9 до 12 часот

Здравство, работа и социјално осигурување

• Patienten- und Pflegeanwaltschaft: покраински независни служби кои помагаат во сите области на здравството и негата. Во Wien постои и бесплатна телефонска линија за нега: +43 800 20 31 31.
• AMS.help омбудсмански служби: Arbeitsmarktservice (AMS) во секоја покраина прима прашања и повратни информации.
• Омбудсмани на носителите на социјално осигурување: ÖGK, PV, SVS, BVAEB и AUVA имаат свои форуми за поплаки од осигурениците.

Финансии и купување

• Bankenschlichtung: за поплаки против банки, инвестициски друштва и платежни институции.
• Ombudsstelle für Zahlungsprobleme bei Krediten: ако не можете да ги плаќате ратите на кредитот, а банката не сака да постигне договор.
• Schlichtung für Verbrauchergeschäfte: за потрошувачки спорови; постапката е бесплатна и доброволна.
• Internet Ombudsstelle: за поплаки поврзани со онлајн купување; услугата е бесплатна.
• Steuerombudsmann (BMF): за даночни прашања.

Кај потрошувачкото посредување двете страни мора да се согласат за постапката за да може резултатот да биде правно валиден.

Деца, образование и други области

Kinder- und Jugendanwaltschaft постои во секоја покраина и е независна од инструкции. Бесплатната услуга може да ја користат деца, млади и возрасни. На барање, советувањето може да биде анонимно.

За проблеми во училиштата е надлежна Ombudsstelle für Schulen на бесплатниот телефон +43 800 311 305. За прашања во високото образование помага Ombudsstelle für Studierende на +43 800 311 650, понеделник и петок од 9 до 16 часот. Последната служба им помага и на странски студенти.

Повреди на правото на Европската Унија на работното место може да се пријават преку надворешните места за пријавување (Externe Meldestellen). Пријавувачите (Hinweisgeber) имаат посебна заштита на нивниот идентитет и од негативни последици. За лично поднесување пријава задолжително треба однапред да закажете термин.

Често поставувани прашања

Дали се плаќа обраќањето до омбудсман?

Повеќе служби се изречно бесплатни, меѓу нив советувањето на GAW, Kinder- und Jugendanwaltschaft, Internet Ombudsstelle и потрошувачкото посредување.

Дали омбудсманот може да измени правосилно решение?

Ombudsstelle des BMLUK не може да влијае врз правосилни решенија или постапки што се во тек.

Кому да се обратам за поплака против институција на ЕУ?

Можете да се обратите до Европскиот омбудсман (Europäische Ombudsstelle), кој постапува по случаи на неправилно административно работење на органи и институции на ЕУ.

Може ли да побарам помош анонимно?

Кај Kinder- und Jugendanwaltschaft тоа е можно на барање. Кај Externe Meldestellen, пријавувачите имаат заштита на идентитетот.

Практични чекори

1. Запишете што се случило, кога се случило и која институција или организација е вклучена.
2. Соберете ги релевантните документи, писма, решенија и докази за комуникацијата.
3. Изберете ја службата според областа: Volksanwaltschaft за јавна администрација, GAW за дискриминација, Patienten- und Pflegeanwaltschaft за здравство и нега или соодветен финансиски и потрошувачки омбудсман.
4. Проверете дали службата има рокови, потребна документација или услов дека прво мора да се обратите до самата институција.
5. Ако случајот е сложен или се однесува на правосилно решение, побарајте совет од адвокат или друг соодветен стручен советник.

Напомена: Овој текст е информативен и не претставува правен, здравствен или друг стручен совет. Користењето е на сопствена одговорност. Извор: oesterreich.gv.at.