Dzieci i internet w Austrii: praktyczne wskazówki dla rodziców

Internet jest częścią szkolnego i towarzyskiego życia dzieci, dlatego całkowity zakaz korzystania z sieci nie jest rozwiązaniem. Najlepszą ochronę daje połączenie wspólnego poznawania internetu, zrozumiałych zasad i odpowiednich narzędzi technicznych.

Kto reguluje ochronę dzieci w internecie w Austrii?

Ochrona młodzieży w Austrii, czyli Jugendschutz, należy częściowo do kompetencji krajów związkowych. Każdy kraj związkowy ma własną ustawę o ochronie młodzieży, a dodatkowo obowiązuje federalny Jugendschutzgesetz. Odpowiednie przepisy krajów związkowych można znaleźć w jednym miejscu.

Do podstaw prawnych należy także ustawa dotycząca pornografii, czyli Pornografiegesetz.

Wspólne korzystanie z internetu i jasne zasady

Rozmowy o bezpieczeństwie warto rozpocząć już z małymi dziećmi. Korzystajcie z internetu razem i poproś dziecko, aby pokazało swoje ulubione strony. Dzięki temu później łatwiej opowie zarówno o dobrych, jak i trudnych doświadczeniach online.

Zasady działają najlepiej, gdy dziecko:

• rozumie, dlaczego zostały ustalone;
• uczestniczy w ich tworzeniu, zamiast otrzymać je wyłącznie jako nakaz;
• widzi, że rodzic również stosuje się do podobnych reguł.

Nie ma nic złego w tym, że czasami to dziecko wyjaśnia Ci działanie internetu. Taka wymiana pomaga budować zaufanie, które będzie ważne, gdy pojawi się problem. Rodzic, który tylko zakazuje lub krytykuje, ale nie zna internetu, może mieć trudności ze zdobyciem autorytetu.

Programy filtrujące: pomoc, ale nie pełna ochrona

Narzędzia techniczne, takie jak Filterprogramme, są szczególnie przydatne w przypadku młodszych dzieci. Z wiekiem stają się jednak mniej niezawodne, ponieważ:

• można je obejść przy odpowiedniej wiedzy komputerowej;
• dzieci i nastolatki korzystają z internetu także poza domem, na przykład u znajomych lub w kafejce internetowej;
• zbyt restrykcyjne ustawienia mogą ograniczyć również pożyteczne możliwości internetu.

Dlatego warto rozmawiać także o pornografii, przemocy i radykalizmie. Bezpłatne i płatne programy filtrujące oraz informacje o ustawieniach ochrony dzieci w systemach operacyjnych i przeglądarkach znajdziesz na stronie Saferinternet.at.

Oznaczenia wiekowe gier: PEGI, USK i IARC

Oznaczenie wiekowe jest pierwszą wskazówką przy wyborze gry cyfrowej. Najważniejsze systemy to:

• PEGI (Pan-European Game Information) – europejskie oznaczenie rekomendowanego wieku; w Wiedniu i Karyntii jest obowiązkowe przy sprzedaży gier komputerowych i konsolowych;
• USK (Unterhaltungssoftware Selbstkontrolle) – niemiecki system oznaczeń wiekowych;
• IARC (International Age Rating Coalition) – udostępnia oznaczenia PEGI i USK przy pobieranych aplikacjach i grach.

Gra z oznaczeniem PEGI 7 nie jest przeznaczona dla dzieci poniżej siódmego roku życia, a PEGI 18 wyłącznie dla osób dorosłych. Symbole na odwrocie opakowania wyjaśniają powód klasyfikacji: zaciśnięta pięść oznacza przemoc, a pająk – że gra może być dla dziecka straszna.

System IARC jest stosowany między innymi w Google Play, Nintendo eShop, Oculus Store i Windows Store. Apple App Store korzysta z własnej klasyfikacji, natomiast Steam obecnie nie ma pełnego systemu oznaczeń ochrony młodzieży.

Gry szczególnie polecane są oznaczane gwiazdką. W ich przypadku ocena wieku uwzględnia także to, czy dana grupa wiekowa rzeczywiście będzie w stanie grać w tę grę.

Na jakie zagrożenia w grach zwrócić uwagę?

1. Zbyt długi czas grania: o uzależnieniu od gier można mówić, gdy ktoś codziennie spędza na graniu wiele godzin i zaniedbuje wcześniejsze ważne zajęcia.
2. Kontakt z obcymi: komunikacja z innymi osobami jest stałą funkcją wielu gier.
3. Zakupy w grze: In-Game-Käufe, zwłaszcza w grach mobilnych, mogą szybko przekształcić kilka drobnych płatności w dużą kwotę.

Wsparcia można szukać w austriackich punktach poradnictwa rodzinnego, czyli Familienberatungsstellen, a także w wiedeńskim Anton-Proksch-Institut.

Kiedy potrzebna jest szczególna uwaga?

Dziecko może natknąć się w internecie na przemoc, rasizm lub pornografię. Pomaga spokojna rozmowa, podczas której również wyjaśnisz, co czujesz. Rozczarowanie i frustracja są naturalną częścią poznawania świata online.

Sygnałem ostrzegawczym może być sytuacja, gdy dawni znajomi przestają się odzywać albo kontakty online zaczynają wypierać wcześniejsze przyjaźnie.

Najczęstsze pytania

Czy wystarczy zainstalować program filtrujący?

Nie. Filtry można obejść, dlatego równie ważne są rozmowa, zaufanie i wspólnie ustalone zasady.

Co oznacza liczba PEGI na grze?

Informuje, dla jakiej grupy wiekowej gra jest odpowiednia. Nie określa poziomu trudności ani ogólnej jakości gry.

Czy istnieją materiały dla najmłodszych dzieci?

Tak. „Online-Zoo” to książka obrazkowa dla dzieci w wieku od 3 do 6 lat, która wyjaśnia działanie internetu i związane z nim zagrożenia. Jest dostępna elektronicznie, jako e-book oraz w drukowanej wersji obrazkowej.

Gdzie znaleźć więcej porad?

Na stronie Saferinternet.at dostępna jest między innymi broszura „Schutz vor Schmutz im Internet und am Handy”.

Praktyczne kroki dla rodziców

1. Korzystaj z internetu razem z dzieckiem i poznaj jego ulubione strony oraz gry.
2. Ustalcie wspólnie zasady dotyczące czasu online, kontaktów z obcymi i zakupów.
3. W przypadku młodszych dzieci włącz odpowiednie Filterprogramme, pamiętając o ich ograniczeniach.
4. Przed zakupem gry sprawdź oznaczenie PEGI, symbole treści oraz możliwość komunikacji z innymi osobami.
5. Zabezpiecz zakupy w aplikacjach i grach, aby drobne płatności nie skumulowały się w dużą kwotę.
6. Jeśli zauważysz wyraźne zmiany w zachowaniu lub relacjach dziecka, porozmawiaj z nim i w razie potrzeby skontaktuj się z Familienberatungsstellen albo Anton-Proksch-Institut.

Informacje mają charakter ogólny i nie zastępują porady specjalistycznej. W razie potrzeby skonsultuj się z odpowiednim specjalistą. Źródło: oesterreich.gv.at.