Децата и интернетот: совети за родители во Австрија

Интернетот е дел од училишниот и социјалниот живот на децата, па целосната забрана не е решение. Најдобрата заштита е комбинација од заедничко истражување, разбирливи правила и разумна употреба на технички алатки.

Кој ја регулира заштитата на децата на интернет во Австрија?

Заштитата на децата и младите во Австрија е делумно во надлежност на покраините. Секоја покраина има свој закон за заштита на младите (Jugendschutz), а постојат и сојузни правила. Релевантните делови од покраинските закони може да се прегледаат на едно место.

Меѓу правните основи спаѓа и законот за порнографија (Pornografiegesetz).

Како да започнете: заедничко користење интернет и јасни правила

Вреди да започнете уште кога детето е мало. Истражувајте го интернетот заедно и замолете го детето да ви ги покаже омилените страници. Кога ќе се создаде вакво заедничко искуство, подоцна полесно ќе ги споделува со вас и добрите и лошите онлајн искуства.

Правилата најдобро функционираат кога:

• детето ги разбира и гледа зошто имаат смисла;
• ги создавате заедно, наместо еднострано да му ги наметнете;
• и вие давате пример со сопственото користење на интернетот.

Не е проблем понекогаш вие да побарате објаснување од детето. Така може да се изгради довербата што ќе биде важна ако се појави проблем. Родител кој само забранува или критикува, а не го познава интернетот, потешко ќе биде сфатен сериозно.

Програми за филтрирање: за што служат, а за што не?

Техничките алатки, како програмите за филтрирање (Filterprogramme), се корисен додаток особено за помалите деца. Колку е постаро детето, толку се помалку сигурни, затоа што:

• може да се заобиколат со доволно компјутерско знаење;
• младите користат интернет и на други места, на пример кај пријатели или во интернет-кафе;
• премногу строгото филтрирање може да ги ограничи и корисните можности на интернетот.

Затоа разговарајте и за теми како порнографија, насилство и радикализам. На Saferinternet.at ќе најдете линкови до бесплатни и платени програми за филтрирање, како и информации за поставките за заштита на децата во оперативните системи и прелистувачите.

Ознаки за возраста кај игрите: PEGI, USK и IARC

Кај дигиталните игри, ознаката за возраста е првиот ориентир:

• PEGI (Pan-European Game Information): европска препорака за возраст; во Виена и Корушка е задолжителна при продажба на компјутерски и конзолни игри.
• USK (Unterhaltungssoftware Selbstkontrolle): германска ознака за возраст.
• IARC (International Age Rating Coalition): ги овозможува ознаките PEGI и USK кај апликации и игри што се преземаат.

Игра со ознака PEGI 7 не е наменета за деца под седум години, а PEGI 18 е исклучиво за возрасни над 18 години. Симболите на задната страна од кутијата ја покажуваат причината за оценката: стисната тупаница означува насилство, а пајакот дека играта може да биде страшна за децата.

Во системот IARC учествуваат Google Play, Nintendo eShop, Oculus Store и Windows Store. Apple App Store користи сопствена класификација, а Steam во моментов нема целосна ознака за заштита на младите.

Игрите што се особено препорачани се означени со ѕвезда. Кај нив, ознаката за возраста зема предвид и дали одредената возрасна група навистина може да ја игра играта.

На кои ризици да внимавате кај игрите?

1. Премногу време поминато во игра: за зависност од игри може да се зборува кога некој секојдневно игра со часови и ги занемарува активностите што порано му биле важни.
2. Комуникација со непознати: во многу игри ова е постојано достапна функција.
3. Купувања во играта: особено кај мобилните игри, повеќе мали купувања од по неколку евра брзо може да создадат голем трошок.

Помош нудат советувалиштата за семејна поддршка во Австрија (Familienberatungsstellen) и виенскиот Anton-Proksch-Institut.

Кога треба да обрнете внимание?

Детето на интернет може да се сретне со насилство, расизам или порнографија. Во таква ситуација помага да разговарате за тоа и да кажете како се чувствувате. Разочарувањето и фрустрацијата се природен дел од истражувањето.

Предупредувачки знак може да биде ако пријателите повеќе не се јавуваат или ако онлајн познаниците почнат да ги потиснуваат старите пријателства.

Често поставувани прашања

Дали е доволно да инсталирам програма за филтрирање?

Не. Филтрите може да се заобиколат, па разговорот и заедничките правила се подеднакво важни.

Што значи бројот PEGI на играта?

Тој покажува за која возрасна група е соодветна играта. Не кажува ништо за нивото на тежина или за другиот квалитет на играта.

Дали има материјал за најмалите?

Да. Сликовницата „Online-Zoo“ им го објаснува интернетот и неговите опасности на деца од 3 до 6 години. Достапна е електронски, како е-книга и како печатена сликовница.

Каде можам да најдам уште совети за родители?

На Saferinternet.at, каде што е достапна и брошурата „Schutz vor Schmutz im Internet und am Handy“.

Практични чекори за родители

1. Истражувајте го интернетот заедно со детето и разговарајте за неговите искуства.
2. Договорете јасни правила за времето, страниците, игрите и комуникацијата со непознати.
3. Кај помалите деца користете Filterprogramme, но не потпирајте се само на нив.
4. Пред купување или преземање игра проверете ги ознаките PEGI, USK или IARC и содржинските симболи.
5. Следете ги трошоците за In-Game-Käufe и разговарајте за ризиците од малите, повторливи купувања.
6. Ако забележите изолација, губење интерес за пријателите или прекумерно играње, побарајте совет од Familienberatungsstellen или Anton-Proksch-Institut.

Извор: oesterreich.gv.at. Овој текст е информативен и не претставува професионален совет.