کودک دارای معلولیت در اتریش: کمک‌هزینه‌ها، مراقبت و درمان
اگر کودک شما دارای معلولیت است، در اتریش حمایت‌های مالی و غیرمالی مختلفی برای جبران هزینه‌های اضافی وجود دارد. چون هر حمایت به اداره متفاوتی مربوط می‌شود، باید بدانید برای هر درخواست به کجا مراجعه کنید. اطلاعات زیر بر اساس مقررات و مبالغ قابل‌اجرا در سال ۲۰۲۶ تنظیم شده است.
خلاصه مهم‌ترین حمایت‌ها
- مبلغ کمک‌هزینه تکمیلی خانواده (erhöhte Familienbeihilfe) ماهانه ۱۸۹٫۲۰ یورو است و علاوه بر کمک‌هزینه عادی خانواده پرداخت می‌شود.
- شرط اصلی، درجه معلولیت حداقل ۵۰ درصد یا ناتوانی دائمی در تأمین هزینه‌های زندگی است.
- کمک‌هزینه مراقبت (Pflegegeld) در هفت سطح پرداخت می‌شود و برای موارد شدید کودکان، ساعات اضافی مراقبت نیز محاسبه می‌شود.
- هزینه درمان‌ها معمولاً از سوی بیمه درمانی حمایت می‌شود، اما اغلب سهمی از هزینه بر عهده خانواده است.
- والدی که عمدتاً از کودک مراقبت می‌کند، می‌تواند به‌صورت رایگان خود را تحت بیمه بازنشستگی قرار دهد.
کمک‌هزینه تکمیلی خانواده (erhöhte Familienbeihilfe)
از ۱ ژانویه ۲۰۲۵، مبلغ erhöhte Familienbeihilfe ماهانه ۱۸۹٫۲۰ یورو است. این مبلغ جایگزین کمک‌هزینه عادی خانواده نیست، بلکه به آن اضافه می‌شود و تا زمانی پرداخت می‌شود که حق دریافت Familienbeihilfe عادی وجود داشته باشد.
کودک در صورتی واجد شرایط است که:
- درجه معلولیت او (Grad der Behinderung) حداقل ۵۰ درصد باشد؛ یا
- به‌طور دائمی قادر به تأمین هزینه‌های زندگی خود نباشد.
این کمک‌هزینه می‌تواند عطف‌به‌ماسبق نیز اعطا شود، اما حداکثر برای پنج سال قبل از ماه ارائه درخواست. از ۱ ژانویه ۲۰۲۳، مبلغ ۶۰ یورو دیگر به‌صورت ماهانه از Pflegegeld کسر نمی‌شود؛ این محاسبه به‌طور خودکار انجام می‌شود.
درخواست را کجا ثبت کنیم؟
مرجع رسیدگی، اداره مالیات اتریش (Finanzamt Österreich) است و فرم درخواست Beih3 نام دارد. پس از درخواست، معمولاً فرد برای معاینه پزشکی کارشناسی دعوت می‌شود.
از ۱ مارس ۲۰۲۳، روند رسیدگی برای افراد تا ۱۸ سال ساده‌تر شده است. در این موارد ممکن است اطلاعات پرونده صدور کارت معلولیت (Behindertenpass) کافی باشد و معاینه پزشکی جداگانه لازم نباشد.
کمک‌هزینه مراقبت از کودک (Pflegegeld)
Pflegegeld بر اساس میزان نیاز کودک به مراقبت، در هفت سطح پرداخت می‌شود. تا پیش از رسیدن کودک به ۱۵ سالگی، فقط مراقبتی محاسبه می‌شود که فراتر از نیاز معمول کودکان هم‌سنِ بدون معلولیت باشد. جزئیات در مقررات طبقه‌بندی کودکان (Kinder-Einstufungsverordnung) آمده است.
اگر کودک دارای معلولیت شدید، دست‌کم دو اختلال جدی و مستقل در عملکرد داشته باشد، کمک‌هزینه اضافی دشواری مراقبت (Erschwerniszuschlag) نیز در محاسبه ساعات مراقبت منظور می‌شود:
- تا پیش از هفتمین سالگرد تولد: ۵۰ ساعت در ماه
- از هفتمین تا پانزدهمین سالگرد تولد: ۷۵ ساعت در ماه
درمان‌ها و مداخله زودهنگام
درمان‌های رایج شامل گفتاردرمانی، فیزیوتراپی (Physiotherapie)، موسیقی‌درمانی و کاردرمانی است. هزینه این خدمات معمولاً از سوی بیمه درمانی (Krankenversicherungsträger) و در برخی موارد از سوی دولت ایالتی تأمین یا پشتیبانی می‌شود.
درخواست بازپرداخت هزینه درمان (Therapiekostenersatz) حتی بدون فرم مشخص نیز قابل ارائه است. معمولاً باید نسخه یا دستور پزشک، در صورت نیاز گزارش پزشکی، و صورتحساب درمان را ارائه کنید. در بیشتر موارد خانواده باید سهمی از هزینه را متناسب با وضعیت مالی خود پرداخت کند.
مداخله زودهنگام (Frühförderung) برای سال‌های نخست زندگی کودک ارائه می‌شود و می‌تواند جنبه‌های پزشکی، روان‌شناختی و آموزشی داشته باشد؛ این خدمات اغلب در خانه نیز انجام می‌شود. برای اطلاع از ارائه‌دهنده خدمات در ایالت محل سکونت، با بخش امور اجتماعی دولت ایالتی تماس بگیرید.
هزینه رفت‌وآمد و تجهیزات کمکی
اگر کودک باید به‌طور منظم برای درمان یا مراجعه پزشکی رفت‌وآمد کند، می‌توانید از بیمه درمانی درخواست بازپرداخت هزینه رفت‌وآمد (Fahrtkostenersatz) کنید. معمولاً فقط مسیر تا نزدیک‌ترین پزشک یا مرکز طرف قرارداد پرداخت می‌شود. رفت‌وآمد به شرکت‌های عرضه‌کننده تجهیزات پزشکی نیز می‌تواند مشمول این حمایت باشد.
برای تجهیزات کمکی (Hilfsmittel) نیز با وجود سهم پرداختی خانواده، حمایت مالی وجود دارد. بخش باقی‌مانده هزینه ممکن است از سوی اداره ایالتی و دفتر ایالتی خدمات اجتماعی وزارت (Sozialministeriumservice) پرداخت شود.
بیمه بازنشستگی برای والد مراقب
فردی که به دلیل مراقبت از کودک دارای معلولیت، بیشتر توان کاری خود را صرف مراقبت در خانه می‌کند، می‌تواند در بیمه بازنشستگی (Pensionsversicherung) از بیمه اختیاری رایگان (kostenlose Selbstversicherung) استفاده کند.
شرایط اصلی عبارت‌اند از:
- مراقبت از کودک در خانه و در اتریش انجام شود؛
- خانواده واجد شرایط دریافت erhöhte Familienbeihilfe باشد؛
- فقط یک نفر بتواند از این امکان استفاده کند؛
- این امکان تا زمانی وجود دارد که کودک حداکثر ۴۰ ساله باشد.
علاوه بر والدین، والدین adoptive، والدین سرپرست، ناپدری یا نامادری و پدربزرگ یا مادربزرگ نیز می‌توانند درخواست دهند. این بیمه معمولاً حداکثر تا ۱۲ ماه عطف‌به‌ماسبق برقرار می‌شود؛ در شرایط خاص، امکان بازگشت تا ۱۰ سال نیز وجود دارد، اما نه زودتر از سال ۱۹۸۸.
اگر کودک حداقل Pflegegeld سطح ۳ دریافت کند، گزینه‌های دیگری نیز وجود دارد که حق بیمه آن‌ها به‌طور کامل از سوی دولت پرداخت می‌شود:
- بیمه اختیاری ترجیحی (begünstigte Selbstversicherung): در کنار کار پاره‌وقت نیز قابل استفاده است.
- ادامه بیمه ترجیحی (begünstigte Weiterversicherung): به سابقه بیمه قبلی نیاز دارد و تمام توان کاری باید صرف مراقبت شود.
مزایای مالیاتی و تسهیلات دیگر
در صورت دریافت erhöhte Familienbeihilfe، می‌توان بدون ارائه رسید هزینه، از مبلغ ثابت معاف از مالیات (Freibetrag) به میزان ۲۶۲ یورو در ماه استفاده کرد. این مبلغ به اندازه Pflegegeld دریافتی کاهش می‌یابد.
به‌جای مبلغ ثابت، هزینه‌های واقعی نیز می‌توانند در اظهارنامه مالیاتی کارکنان (Arbeitnehmerveranlagung) ثبت شوند.
در صورت درآمد پایین، امکان درخواست معافیت از هزینه نسخه و هزینه خدمات کارت بیمه (e-card) نیز وجود دارد. برای کودک دارای معلولیت، کمک‌هزینه رفت‌وآمد مدرسه (Schulfahrtbeihilfe) حتی برای مسیرهای کوتاه‌تر از ۲ کیلومتر نیز ممکن است پرداخت شود، اگر انتظار نرود کودک بتواند مسیر را پیاده طی کند.
پرسش‌های متداول
مبلغ erhöhte Familienbeihilfe چقدر است؟
این مبلغ ماهانه ۱۸۹٫۲۰ یورو است و علاوه بر Familienbeihilfe عادی پرداخت می‌شود.
آیا می‌توان آن را عطف‌به‌ماسبق دریافت کرد؟
بله، حداکثر برای پنج سال قبل از ماه ارائه درخواست.
چه کسی هزینه درمان کودک را پرداخت می‌کند؟
هزینه‌ها معمولاً از سوی بیمه درمانی حمایت می‌شود، اما اغلب خانواده باید سهمی متناسب با وضعیت مالی خود بپردازد.
آیا والد مراقب می‌تواند برای بازنشستگی بیمه شود؟
بله. در صورت وجود حق دریافت erhöhte Familienbeihilfe، بیمه اختیاری رایگان ممکن است تا ۴۰ سالگی کودک و فقط برای یک نفر برقرار شود.
مراحل عملی درخواست
- گزارش‌های پزشکی، تشخیص‌ها، نسخه‌ها و مدارک مربوط به میزان نیاز کودک به مراقبت را جمع‌آوری کنید.
- برای erhöhte Familienbeihilfe فرم Beih3 را نزد Finanzamt Österreich ارائه دهید.
- برای Pflegegeld، روند ارزیابی نیاز مراقبتی کودک را از مرجع مسئول پیگیری کنید.
- پیش از شروع درمان، درباره نسخه پزشک، مدارک لازم، سهم پرداختی و امکان بازپرداخت با Krankenversicherungsträger یا دولت ایالتی سؤال کنید.
- صورتحساب درمان، مدارک رفت‌وآمد و رسید خرید تجهیزات کمکی را نگه دارید.
- اگر بیشتر زمان خود را صرف مراقبت می‌کنید، شرایط kostenlose Selbstversicherung را از Pensionsversicherung بپرسید.
- در پایان سال، مبلغ ثابت یا هزینه‌های واقعی را در Arbeitnehmerveranlagung بررسی و ثبت کنید.
توجه: این مطلب بر اساس منابع موجود در اینترنت تهیه شده و جایگزین مشاوره حقوقی، مالی یا پزشکی نیست. برای بررسی وضعیت شخصی خود با اداره مربوط، متخصص حقوقی، پزشک یا مشاور مالیاتی تماس بگیرید.
منبع: oesterreich.gv.at