Avusturya’da sığınma ve göç hukukunda sıkılaştırma önerileri

Avusturya iç siyasetinde sığınma ve yabancılar hukukunun daha da sıkılaştırılması yeniden gündemde. FPÖ, özellikle düzensiz göçün azaltılması, yanlış bilgilerle alınan sığınma statülerinin geri çekilmesi ve Avusturya vatandaşlığına erişimin sınırlandırılması amacıyla çeşitli girişimleri parlamentonun içişleri komisyonuna sundu.
Aşağıdaki maddeler, 23 Mart 2025 itibarıyla gündeme getirilen siyasi önerileri özetlemektedir. Bunlar otomatik olarak yürürlüğe girmiş yeni kurallar anlamına gelmez.
Yanlış bilgilerle alınan sığınma statüsünün geri çekilmesi
FPÖ’nün önerilerinden birine göre, yanlış beyanda bulunan veya sahte belge kullanan kişilerin sığınma statüsü geri alınmalıdır.
Bu ilkenin Avrupa Birliği hukuk düzeninde zaten bulunduğu, ancak Avusturya’nın bunu ulusal hukukuna yeterince aktarmadığı savunulmaktadır.
FPÖ milletvekili Gernot Darmann, AB’nin sığınma paktını sert biçimde eleştirdi ve Avrupa Birliği sığınma hukukunun kapsamından çıkılması çağrısında bulundu. Darmann’a göre Avusturya, bu tutumu Brüksel’de “vehement ve kararlı” biçimde savunmalıdır.
Acil durum düzenlemesinin uygulanması
Darmann ayrıca Avusturya sığınma hukukunda yer alan acil durum düzenlemesinin yürürlüğe konulmasını istedi. Bu düzenlemenin amacı, ülkeye girişlerin engellenmesi, geri çevirmeler ve geri göndermeler yoluyla düzensiz göçü önlemektir.
Başka bir öneriye göre, geçersiz seyahat belgesiyle veya izinsiz giriş yapan kişilerin eylemleri ceza hukuku kapsamına alınmalıdır. Öneri, insan kaçakçıları ve kaçakçılığı yapılan kişiler için de cezalar öngörmektedir. Bu cezaların özel ceza infaz ve sınır dışı etme merkezlerinde çekilmesi planlanmaktadır.
Darmann ayrıca sahte belge kullanımı ve kamu görevlilerinin tehlikeye atılması durumlarında da daha ağır yaptırımlar talep etmektedir.
Ekonomik göçü caydırmaya yönelik öneriler
Bir başka öneri, ekonomik göçmenleri ve “sözde sığınmacıları” Avusturya’ya gelmekten caydırmayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda FPÖ, sığınmacılara yalnızca ayni yardımlar verilmesini ve kapsamlı sağlık hizmetlerinin asgari düzeye indirilmesini önermektedir.
İzinsiz ikamet ve ülkeye izinsiz girişin de ceza hukuku kapsamına alınması istenmektedir. Öneride bu fiiller için altı aydan iki yıla kadar hapis cezası öngörülmektedir.
“Asylbetrug” kavramı
Darmann, “iltica dolandırıcılığı” anlamına gelen “Asylbetrug” adlı yeni bir hukuki kavramın kullanılmasını önermektedir. Bu kavram kapsamında gerçeğe aykırı bilgiler veren veya hakkı olmadığı hâlde sığınma talep eden kişilerin sığınma statüsüne ilişkin haklarını kaybetmesi ve sınır dışı edilmesi öngörülmektedir.
Kişi daha önce sosyal yardım veya başka bir destek almışsa hapis cezası da verilebilmesi önerilmektedir. Ayrıca önerilere göre herhangi bir suç işlendiğinde, ilgili kişinin oturum izni otomatik olarak sona ermeli ve kişi derhâl sınır dışı edilmelidir.
Aile birleşimi ve refakatsiz çocuklar
Öneriler, aile birleşiminin durdurulmasını da kapsamaktadır. Bu düzenlemenin refakatsiz reşit olmayanlar için de uygulanması istenmektedir.
Refakatsiz çocuklar bakımından ebeveynlerin velayet haklarının gençlik dairesine devredilmesi ve yaş tespitinin zorunlu hâle getirilmesi öngörülmektedir.
Darmann’ın ayrı bir önerisinde, mülteci olarak tanınan kişilerin Avusturya vatandaşlığı alamaması istenmektedir. Darmann’a göre vatandaşlık verilmesi, sığınma statüsünün geçici niteliğiyle çelişmekte ve bir “sistem hatası” oluşturmaktadır.
Aile birleşmesine tamamen son verilmesi talebi
Son öneride aile birleşiminin tamamen ve kalıcı olarak durdurulması talep edilmektedir. Bu talep, mevcut hükümetin planladığı geçici askıya alma uygulamasından daha kapsamlıdır.
Darmann’ın görüşüne göre sığınma statüsü kişiye özel bir koruma sağlamaktadır ve bu koruma, başvuru sahibinin aile üyelerine otomatik olarak genişletilmemelidir.
İkamet sahipleri için pratik adımlar
- Bu önerilerin tümünün yürürlüğe girmiş yeni kurallar olmadığını dikkate alın; kendi durumunuz için güncel mevzuatı kontrol edin.
- Sığınma, oturum, aile birleşimi veya vatandaşlık başvurunuz varsa resmi yazışmaları ve son başvuru tarihlerini dikkatle takip edin.
- Belgelerinizdeki bilgilerin doğru ve güncel olduğundan emin olun; sahte veya geçersiz belgeler kullanmayın.
- Statünüzü etkileyebilecek bir suçlama, sınır dışı etme işlemi veya resmi bildirim aldıysanız gecikmeden yetkili bir hukuk danışmanına başvurun.
- Güncel bilgiler için Avusturya’daki yetkili makamların duyurularını ve parlamentodaki yasal süreçleri takip edin.