sein, haben ve werden Fiillerinin Präteritum Hâli

sein (olmak), haben (sahip olmak) ve werden (bir şeye dönüşmek) Almancada çok sık kullanılan düzensiz fiillerdir.

• sein ve haben, Perfekt yapısında yardımcı fiil olarak da kullanılır. Bu nedenle geçmiş zaman biçimleri günlük Almancada sıkça karşınıza çıkar.
• werden, gelecek zamanın ve edilgen yapının (Passiv) yardımcı fiilidir. Bu yüzden geçmiş zaman biçimi de temel konulardan biridir.

sein fiilinin Präteritum hâli

sein fiilinin tamamen düzensiz bir geçmiş zaman biçimi vardır. Fiilin kökü war şeklindedir.

Çekim

• ich war – vardım / oldum
• du warst – vardın / oldun
• er/sie/es war – vardı / oldu
• wir waren – vardık / olduk
• ihr wart – vardınız / oldunuz
• sie/Sie waren – vardılar / vardınız

Örnekler

• Gestern war ich krank. – Dün hastaydım.
• Wir waren im Kino. – Sinemadaydık.
• Sie war sehr müde. – O çok yorgundu.

haben fiilinin Präteritum hâli

haben fiilinin Präteritum biçimi hatte şeklindedir.

Çekim

• ich hatte – vardı / sahip oldum
• du hattest – vardı
• er/sie/es hatte – vardı
• wir hatten – vardı
• ihr hattet – vardı
• sie/Sie hatten – vardı

Örnekler

• Ich hatte gestern keine Zeit. – Dün vaktim yoktu.
• Hattet ihr viel Arbeit? – Çok işiniz var mıydı?
• Wir hatten Glück. – Şanslıydık.

werden fiilinin Präteritum hâli

werden fiilinin Präteritum biçimi wurde şeklindedir. Bu fiil de düzensizdir ve Passiv yapısında önemli bir role sahiptir.

Çekim

• ich wurde – oldum / bir şeye dönüştüm
• du wurdest – oldun
• er/sie/es wurde – oldu
• wir wurden – olduk
• ihr wurdet – oldunuz
• sie/Sie wurden – oldular / oldunuz

Örnekler

• Er wurde Arzt. – Doktor oldu.
• Ich wurde sehr müde. – Çok yoruldum.
• Das Haus wurde schnell gebaut. – Ev hızlı bir şekilde inşa edildi.

Hangisini ne zaman kullanmalısınız?

• sein → varlık, konum veya durum için kullanılır: ich war müde – yorgundum.
• haben → sahiplik veya mülkiyet bildirir: wir hatten ein Auto – bir arabamız vardı.
• werden → değişim veya dönüşüm bildirir: sie wurde Lehrerin – öğretmen oldu.

Özet

Almancada geçmiş zamanın temel fiillerinden üçü şunlardır: sein – war, haben – hatte ve werden – wurde.

• Bu fiiller tamamen düzensiz olduğu için çekimlerini ezberlemek gerekir.
• Çok sık kullanıldıkları için geçmiş zaman içeren metinlerde bu fiillerle erken karşılaşırsınız.

Pratik adımlar

1. Üç fiilin tüm şahıslara göre çekimini bir tabloya yazarak ezberleyin.
2. Her fiille ilgili günlük hayatınızdan en az üç cümle kurun.
3. war, hatte ve wurde biçimlerini cümle içinde ayırt etmeye çalışın.
4. Präteritum içeren kısa Almanca metinlerde bu fiilleri işaretleyerek tekrar yapın.