Avusturya’da Kayıp Kişi Bildirimi: Bilmeniz Gerekenler

Yakınınızdan veya çevrenizden biri beklenmedik şekilde kaybolduysa ve zarar görmüş olabileceğinden endişeleniyorsanız, bildirim yapmak için beklemeniz gerekmez. Avusturya’da kayıp kişi bildiriminin (Abgängigkeitsanzeige veya Vermisstenanzeige) nereye yapılacağını, hangi bilgilerin gerekli olduğunu ve kişi yurt dışında kaybolduysa ne yapmanız gerektiğini aşağıda bulabilirsiniz.
Kayıp kişi bildirimi nereye yapılır?
Kayıp kişi bildirimini bir polis karakoluna (Polizeiinspektion) yapabilirsiniz. Kural olarak yetkili karakol, kayıp kişinin ikamet ettiği veya son bulunduğu yerdeki karakoldur.
Kişinin nerede ikamet ettiğini ya da en son nerede bulunduğunu bilmiyorsanız, temel olarak herhangi bir polis birimine (Sicherheitsdienststelle) başvurabilirsiniz.
Bildirim için 24 veya 48 saat beklemeniz gerekmez. Kişinin kaybolduğu süre, temel olarak belirleyici değildir. Bir şey olduğundan endişeleniyorsanız mümkün olan en kısa sürede polise başvurun.
Polis hangi bilgileri ister?
Ne kadar fazla bilgi verirseniz arama çalışmaları o kadar kolaylaşır. Özellikle şu bilgileri hazırlayın:
- Boy, dış görünüş ve en son giydiği kıyafetler gibi kişisel özellikler,
- mümkünse güncel bir fotoğraf,
- arkadaş çevresi, işi, hobileri ve benzeri bilgiler.
Polis, ilk değerlendirmeyi bildirimde bulunan kişinin açıklamalarına ve kayıp kişinin yaşına göre yapar. Bilgiler, kişi bulunana kadar Avusturya arama sistemi (EKIS) ve Schengen Bilgi Sistemi (SIS) içinde yer alır.
Polis ne zaman arama ilanı başlatır?
Aşağıdaki durumlarda arama (Fahndung) başlatılır:
- İntihar riski, kaza veya şiddet içeren bir suç şüphesi varsa,
- kayıp kişi psikolojik bir engel nedeniyle savunmasız durumdaysa ya da başka kişilerin yaşamını veya sağlığını ciddi biçimde tehlikeye atıyorsa,
- kayıp kişi çocuk veya reşit değilse; ayrıca özel bir tehlike bulunmasa bile, kanunda belirtilen başvuru koşulları (ABGB 162. madde, 1. fıkra veya Außerstreitgesetz 111c. madde) mevcutsa.
Kişi yurt dışında kaybolduysa ne yapılır?
Sizinle seyahat eden biri yurt dışında kaybolduysa, mümkün olan en kısa sürede ilgili ülkenin en yakın polis birimine başvurun. Böylece soruşturma olayın gerçekleştiği yerde başlatılabilir.
Gerekirse yetkili Avusturya büyükelçiliğiyle de iletişime geçebilirsiniz. Avusturya Dışişleri Bakanlığı’nın (BMEIA) nöbetçi servisine şu telefonlardan ulaşılabilir:
- BMEIA nöbetçi servisi: +43 50 11 50 4411
- Dünya genelinden aranabilen alternatif numara: +43 1 90115 4411
Avusturya’daysanız ve yakınınızın tehlikede olduğunu, bir suçun mağduru olduğunu veya akut intihar riski bulunduğunu makul şekilde düşünüyorsanız, en yakın Avusturya polis karakoluna başvurun. Böyle bir bildirimde Interpol de sürece dahil edilebilir.
Afet durumlarında, Avusturya’da veya yurt dışında, genellikle İçişleri Bakanlığı ya da Dışişleri Bakanlığı bir bilgi hattı (Info-Hotline) açar. Endişeli yakınların nereye başvuracağı da medyada duyurulabilir. Bu sırada kayıp kişiden haber alırsanız, adının kayıp kişiler listesinden çıkarılabilmesi için derhal ilgili bakanlığa bilgi verin.
Uzun süredir iletişim kuramadığınız biri varsa
Durum acil bir kayıp vakası değilse, örneğin uzun zaman önce birbirinden ayrılmış kardeşler söz konusuysa, arama hizmetlerinden yararlanabilirsiniz. Bunlardan biri Kızılhaç’ın arama hizmetidir (Suchdienst des Roten Kreuzes). Ayrıca aradığınız kişi hakkında adres bilgisi talebinde (Meldeauskunft) bulunabilirsiniz.
Sonradan hangi hukuki konular ortaya çıkabilir?
Bir kişinin öldüğü kayda geçirilene veya mahkeme tarafından ölümünün kanıtlandığı ya da kişinin ölü ilan edildiği (Todeserklärung) kararlaştırılana kadar, kişi temel olarak hayatta kabul edilir.
Bu gerçekleşene kadar kayıp kişinin adına yalnızca yetkili vekil veya mahkemenin atadığı kayyım, yani kayıp kişi için atanmış yokluk kayyımı (Abwesenheitskurator), işlem yapabilir. Bu durum borçların ödenmesi, vergi beyannamesi verilmesi veya banka hesaplarına erişim gibi konuları kapsar. Kayyım atanması, kaybolma olayının hemen ardından herkes tarafından son ikamet yerindeki bölge mahkemesinden (Bezirksgericht) talep edilebilir.
- Kira ve konut giderleri kayıp kişi ortada yokken de devam eder.
- Devam eden mahkeme süreçleri sürdürülebilir. Taraflardan birinin kayıp olduğunu derhal mahkemeye bildirin.
- Ödeme gecikmelerinde genel gecikme faizi yüzde 4’tür.
- İşveren, kayıp kişiyi hayatta olan bir çalışan olarak değerlendirmelidir. İş sözleşmesinin feshi ancak kayyım atandıktan sonra mümkün olabilir.
Ölü ilanı için bekleme süreleri
- Uçak kazası: 3 ay sonra,
- gemi kazası: 6 ay sonra,
- kanıtlanmış yaşam tehlikesi (örneğin afet bölgesi): yaşam tehlikesinin sona ermesinden 1 yıl sonra,
- yaşam tehlikesi bulunmuyorsa: kişinin hayatta olduğu son yılın bitiminden 10 yıl sonra; kişi 80 yaşına girmiş olsaydı bu süre 5 yıldır. Ancak başvuru, kişinin 25 yaşına girmiş olacağı yılın sonundan önce yapılamaz.
Sık sorulan sorular
Bildirim yapmak için 24 veya 48 saat beklemek gerekir mi?
Hayır. Kayıp kişinin ne kadar süredir ortada olmadığı temel olarak önem taşımaz.
Son bulunduğu yeri bilmiyorsam nereye başvurabilirim?
Temel olarak herhangi bir polis birimine bildirim yapabilirsiniz.
Kayıp kişi bulunursa ne yapmalıyım?
Bildirimi yaptığınız polis birimini derhal bilgilendirin.
Kayıp kişinin banka hesabına erişebilir miyim?
Yalnızca banka vekâletiniz varsa veya mahkeme tarafından bir yokluk kayyımı atanmışsa erişebilirsiniz.
Pratik olarak şimdi ne yapmalısınız?
- Kişinin güncel bir fotoğrafını, kişisel özelliklerini ve en son bilinen bilgilerini hazırlayın.
- İkamet veya son bulunma yeri biliniyorsa ilgili Polizeiinspektion’a başvurun; bilinmiyorsa herhangi bir Sicherheitsdienststelle’a gidin.
- İntihar riski, kaza, suç şüphesi veya başka bir ciddi tehlike varsa bunu polise açıkça belirtin.
- Kişi yurt dışında kaybolduysa önce olayın gerçekleştiği ülkedeki polise, gerekiyorsa BMEIA nöbetçi servisine başvurun.
- Kişi bulunur veya sizinle iletişime geçerse, bildirimi yaptığınız polis birimini hemen haberdar edin.
- Finansal, vergisel veya mahkemeyle ilgili işlemler varsa Bezirksgericht’ten Abwesenheitskurator atanması konusunda bilgi alın.
Bu bilgiler genel niteliktedir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Özel durumlarda bir avukata, hukuk uzmanına veya ilgili kuruma başvurun.
Kaynak: oesterreich.gv.at