Австриски ознаки за благородни метали

Во светот на накитот, сребрените предмети и другите вредни производи, ознаките за благородни метали даваат важни информации за составот и потеклото на предметот. Во Австрија, системот на означување е строго регулиран, што треба да го направи пазарот побезбеден и потранспарентен.

Што е ознака за благороден метал?

Ознаката, на германски Punze или Feingehaltsstempel, е печат ставен на накит или друг предмет од благороден метал. Таа ја покажува чистотата на металот. Бројката се изразува во илјадити делови (‰) и покажува колкав дел од предметот го сочинува наведениот благороден метал. На пример, ознаката „585“ значи дека предметот содржи 58,5% злато.

Традицијата на означување во Австрија започнала уште во средниот век, а современиот систем се зацврстил на крајот од 19 век. Денес правилата се утврдени со Punzierungsgesetz, односно законот за означување. Тој предвидува дека производите од благородни метали произведени или пуштени во продажба во Австрија мора да имаат официјална ознака.

Ознаките помагаат да се утврди вистинската вредност на предметот и претставуваат одредена заштита за купувачот. На еден предмет обично може да се најдат повеќе ознаки:

• ознака за чистота;
• идентификациска ознака на производителот или увозникот;
• контролна ознака од официјална испитна институција, како Repunze или Amtspunze.

Најчести австриски ознаки

Злато

• 750 / 18K: 75% чисто злато;
• 585 / 14K: 58,5% чисто злато, што е најчестата ознака;
• 375 / 9K: 37,5% чисто злато; во Австрија ова не се смета за злато.

Според австриските правила, само златото со чистота од најмалку 585 илјадити делови официјално се смета за злато.

Сребро

• 925: „Sterling сребро“;
• 835: „крунисано сребро“;
• 800: минимално пропишана чистота.

Платина

• 950: платина со висока чистота;
• 750: платина со пониска чистота.

Каде се наоѓа ознаката?

Ознаката најчесто е поставена на дискретно и помалку видливо место:

• кај прстени — на внатрешната страна;
• кај синџири — на затворачот или на последните алки;
• кај обетки — на задниот дел;
• кај нараквици — од внатрешната страна;
• кај часовници — на задниот капак или на внатрешната страна на капакот.

Лажни ознаки и како да ги препознаете

Поради високите цени на благородните метали, на пазарот се појавуваат предмети со лажни ознаки кои се продаваат како оригинални. Особено позната е измамата наречена „Autobahngold“. Во такви случаи, на необично место, на пример на одмориште покрај автопат, се нудат „златни“ прстени со итно и неверојатно објаснување.

Доверливите трговци, дури и кога предметот има ознака, користат тест со киселина или други физички испитувања за да го проверат вистинскиот состав на металот.

Правна рамка во Австрија

Австрискиот Punzierungsgesetz одредува за кои производи е потребна ознака:

• злато: најмалку 585 илјадити делови;
• платина: најмалку 950 илјадити делови;
• сребро: најмалку 800 илјадити делови.

Според законот, ознаката мора да биде јасно видлива и недвосмислена. Продажбата на накит со несоодветна или лажна ознака може да има правни последици.

За споредба, во Германија не постои истата законска обврска за означување. Сепак, ако некој стави ознака за чистота на предмет, одговара за нејзината точност.

Практични чекори пред купување

1. Побарајте ја ознаката на дискретните места на предметот.
2. Проверете што значи бројката и дали одговара на металот што ви се нуди.
3. Не купувајте накит во сомнителни околности или под притисок.
4. Кај поскапи предмети, побарајте тест со киселина или друго физичко испитување.
5. Купувајте од доверлив трговец и чувајте ја документацијата за купувањето.