Црковен придонес и истапување од црква во Австрија (2026)

Во Австрија многу луѓе почнуваат да се интересираат за официјално истапување од црква поради црковниот придонес (Kirchenbeitrag). Истапувањето (Kirchenaustritt) не се врши во парохијата, туку кај државен орган. Во продолжение е објаснета постапката што важи во 2026 година.
Накратко:
- Изјавата за истапување се дава пред државен орган, а не пред црквата.
- Може да истапите лично или писмено — по пошта со потпис или електронски со квалификуван електронски потпис.
- Потребни се документ со фотографија и доказ за членството во црквата, на пример крштеница.
- Самото истапување е ослободено од такса, но покраината може да наплати административен надомест.
- И странски државјани можат да истапат во Австрија ако тука го имаат главното живеалиште (Hauptwohnsitz).
Каде и како се истапува од црква?
Изјавата за истапување секогаш се поднесува до надлежен државен орган. Кој орган е надлежен зависи од местото на живеење:
- Вообичаено, во рурални подрачја: окружната управа (Bezirkshauptmannschaft)
- Во град со сопствен статут (Statutarstadt): градската управа (Magistrat)
- Во Виена: окружната канцеларија (Magistratisches Bezirksamt)
Постојат две можности:
- Лично: одите во надлежната канцеларија и ја давате изјавата таму.
- Писмено: испраќате писмо во слободна форма или образец од органот, доколку таков образец е достапен.
При писмено истапување треба да приложите и копии од потребните документи. Ако истапувате од законски призната црква или верска заедница, писмената изјава може да ја испратите на два начина:
- потпишана, по пошта; или
- електронски, со квалификуван електронски потпис (qualifizierte digitale Signatur).
За истапување од регистрирана верска заедница (eingetragene religiöse Bekenntnisgemeinschaft) важат правилата од општиот закон за управна постапка (Allgemeines Verwaltungsverfahrensgesetz, AVG).
Надлежниот орган ја проследува вашата изјава до соодветното претставништво на црквата. Затоа не е потребно дополнително самите да ја известувате црквата.
Кои документи се потребни?
Истапувањето е валидно само ако точно наведете на која црква сте ѝ припаѓале и ако органот може да ја извести соодветната црква. Затоа е во ваш интерес да го докажете членството. Така се избегнува чувствителните податоци за вашата верска припадност да бидат испратени до погрешна заедница.
Може да бидат потребни:
- службен документ со фотографија (amtlicher Lichtbildausweis);
- доказ за членство, на пример:
- крштеница (Taufschein);
- извод од матичната книга на венчани (Trauschein), доколку сте во брак и сте го смениле презимето;
- потврда за миропомазание или конфирмација (Firm- oder Konfirmationsbestätigung);
- број на сметката за придонес (Beitragskontonummer), наведен на потврда за уплата или опомена за плаќање;
- друга потврда од црквата за членството.
Важно: документите што се бараат може да се разликуваат од покраина до покраина. Навреме информирајте се кај надлежниот орган.
Колку чини истапувањето?
За самото истапување не се плаќа такса. Сепак, во зависност од покраината и нејзината покраинска регулатива за давачки (Landesabgabenverordnung), може да се наплати надомест за административната работа, на пример:
- составување записник за изјавата (Niederschrift);
- издавање потврда за истапувањето.
Точниот износ треба да го побарате од надлежниот орган.
Може ли странски државјанин да истапи во Австрија?
Да. Странските државјани можат да ја поднесат изјавата за истапување до австрискиот орган ако главното живеалиште (Hauptwohnsitz) им е во Австрија.
Ако веќе сте се иселиле од Австрија и сакате да истапите додека живеете во друга држава, важи правото на таа држава. Во тој случај треба да се информирате за постапката на локално ниво.
Ако подоцна повторно се преселите во Австрија, писмено известете ја парохијата каде што сте крстени или венчани (Geburts- oder Trauungspfarramt) и приложете го документот за истапување издаден од државата во која живеете.
Што се менува по истапувањето?
Членовите на австриските цркви плаќаат црковен придонес, кој во секојдневниот говор често се нарекува црковен данок. За износот, пресметката и можните олеснувања треба да се информирате кај вашата црква, бидејќи актуелните правила може да се менуваат.
По истапувањето официјално ќе бидете лице без верска припадност (ohne Bekenntnis, скратено o.B.). Ако некаде треба да ја наведете вашата религија, наведете „ohne Bekenntnis“ или „o.B.“.
Може ли повторно да се зачлените во црквата?
Да, но тоа веќе не е постапка пред државен орган. Зачленувањето или повторното зачленување (Eintritt, Wiedereintritt) се врши директно кај соодветната црква.
Често поставувани прашања
Дали истапувањето треба да го пријавам во парохијата?
Не. Во Австрија изјавата за истапување се дава пред државен орган: окружната управа (Bezirkshauptmannschaft), градската управа (Magistrat) во град со сопствен статут или окружната канцеларија (Magistratisches Bezirksamt) во Виена.
Дали е доволен обичен е-пошта?
Обичен е-пошта не е доволен ако истапувате од законски призната црква. Писмената изјава мора да биде потпишана и испратена по пошта или да биде испратена електронски со квалификуван електронски потпис.
Што ако ја немам крштеницата?
Членството може да се докаже и на друг начин, на пример со потврда за миропомазание или конфирмација, со бројот на сметката за придонес од потврда за уплата или опомена за плаќање, или со друга потврда од црквата. Прашајте го надлежниот орган кои документи ги прифаќа.
Што треба да внесам во полето за религија по истапувањето?
Ќе бидете лице без верска припадност, на германски „ohne Bekenntnis“ (o.B.). Тоа треба да го наведете доколку некаде се бара податок за вашата религија.
Практични чекори
- Проверете кој орган е надлежен според вашето главно живеалиште: Bezirkshauptmannschaft, Magistrat или Magistratisches Bezirksamt.
- Подгответе службен документ со фотографија и доказ за членството, како што се Taufschein или Beitragskontonummer.
- Прашајте го органот кои документи ги бара и дали се наплаќа надомест за записникот или потврдата.
- Поднесете ја изјавата лично или писмено. При електронско поднесување користете qualifizierte digitale Signatur.
- Зачувајте ја потврдата за истапување за вашата документација.
Овој текст е подготвен врз основа на информации од интернет и не претставува правен совет. За конкретен случај обратете се кај адвокат или друг квалификуван стручњак.
Извор: oesterreich.gv.at