Автомобил и попреченост во Австрија во 2026: паркирање, NoVA, даночни ослободувања и вињета

Ако живеете со попреченост и користите автомобил во Австрија, може да имате право на повеќе олеснувања. Најголем дел од нив се поврзани со дозволата за паркирање или со официјално потврдена Unzumutbarkeit der Benützung öffentlicher Verkehrsmittel, односно дека користењето јавен превоз не може разумно да се очекува.

Најважно накратко

• Со дозволата за паркирање Ausweis nach § 29b StVO може да паркирате без временско ограничување во зоните за краткотрајно паркирање (Kurzparkzone).
• Автомобилот може да биде ослободен од данокот за регистрација (Normverbrauchsabgabe, NoVA) и од данокот поврзан со моторот (motorbezogene Versicherungssteuer).
• Со ослободувањето од данокот поврзан со моторот автоматски следуваат бесплатна дигитална годишна вињета и бесплатна карта за повеќекратни премини на делниците со посебна патарина.
• Во даночната пријава може да се користи паушал од 190 евра месечно. Ако немате сопствен автомобил, трошоците за такси може да се признаат до 153 евра месечно.

Кој може да ги користи олеснувањата?

За повеќето олеснувања е потребен еден од следните докази:

• дозвола за паркирање според § 29b StVO (Ausweis gemäß § 29b StVO);
• запишана потврда во легитимацијата за попреченост (Behindertenpass) дека користењето јавен превоз не е разумно (Unzumutbarkeit der Benützung öffentlicher Verkehrsmittel);
• ослободување од данокот поврзан со моторот.

Во најголем број случаи автомобилот мора да биде регистриран на име на лицето со попреченост.

Паркирање со Ausweis nach § 29b StVO

Ако сами го управувате автомобилот, со дозволата според § 29b StVO може да паркирате без временско ограничување во зоните за краткотрајно паркирање (Kurzparkzone). Ако патувате како патник, автомобилот може да остане паркиран само додека ве превезува, на пример додека се враќате од лекар.

Дозволата мора секогаш да биде поставена на видливо место зад предното ветробранско стакло.

Ослободувањето од паркинг-надоместок обично е можно, но не важи автоматски насекаде во Австрија. Паркинг-надоместоците се уредуваат со покраински прописи, па правилата може да се разликуваат од покраина до покраина.

Паркинг-место за лица со попреченост

Паркинг-места за лица со попреченост (Behindertenparkplatz) може да има во близина на домот или работното место, како и кај објекти што често се посетуваат, на пример болници и Sozialministeriumservice.

На барање може да се определи место за конкретна регистарска ознака во близина на домот или работното место, но за тоа не постои автоматско законско право.

• Во покраините: окружната управа (Bezirkshauptmannschaft) или магистрат.
• На општински пат: општината (Gemeinde).
• Во Виена: MA 46.

Барањето може да биде поднесено во неформална форма, а кон него треба да се приложи дозволата за паркирање. Пред одлуката се врши увид на местото во присуство на подносителот. Надоместоците може да се разликуваат според покраината.

Ослободување од NoVA и данокот поврзан со моторот

Од NoVA може да биде ослободен автомобил што лице со попреченост го користи за сопствен превоз, кога користењето јавен превоз не е разумно или кога лицето е слепо.

Услов е да постои потврда дека за возилото се користи ослободување од данокот поврзан со моторот. Дополнително, идентификацискиот број на возилото, односно бројот на шасијата (FIN), мора да се пријави во даночната управа, а автомобилот треба да биде блокиран во базата со податоци за одобрување.

За автомобили до 3,5 тони данокот поврзан со моторот (motorbezogene Versicherungssteuer) се наплаќа заедно со задолжителното осигурување од одговорност. За возила над 3,5 тони се плаќа данок на моторни возила (Kraftfahrzeugsteuer).

И двата вида данок може да бидат ослободени за автомобил регистриран на ваше име. Надлежна институција е Finanzamt Österreich.

Бесплатна вињета и патарина

Ако сте ослободени од данокот поврзан со моторот, автоматски добивате бесплатна дигитална годишна вињета (digitale Jahresvignette) за повеќеколесен автомобил регистриран на ваше име.

Од 1 декември 2019 година, при нова регистрација осигурителната компанија го известува ASFINAG.

Заедно со бесплатната вињета автоматски следува и бесплатна дигитална карта за повеќекратни премини (Mehrfahrtenkarte) за сите делници со посебна патарина, со исклучок на автопатот A 11 Karawanken.

Посебна патарина се плаќа на A 13, како и на одредени делници од A 9, A 10, A 11 и S 16.

Картата може да се побара и без вињета, со дозвола според § 29b, ако автомобилот е специјално приспособен за лица со попреченост или ако во возачката дозвола е наведено ограничување за автоматски менувач. Во тој случај картата може да се користи само кога лицето со попреченост само управува со автомобилот.

За автопатот A 13 Brenner постои и посебна карта, на пример при утврден степен на попреченост од најмалку 50 проценти.

Даночно олеснување: 190 евра месечно

• Сопствен автомобил за приватни цели: паушал од 190 евра месечно.
• Немате сопствен автомобил и користите такси: реалните трошоци, но најмногу 153 евра месечно.

Покрај паушалот не може дополнително да се одбијат реалните трошоци за преправка на автомобилот. Даночното олеснување се бара преку Finanzamt Österreich.

Дозволите според § 29b StVO издадени пред 1 јануари 2001 година веќе не се валидни.

Поддршка за купување, преправка и возачка дозвола

Вработените може најмногу еднаш на пет години да побараат поддршка за купување нов автомобил или за негово приспособување (Kfz-Zuschuss/Adaptierung).

Услови се автомобилот да биде регистриран на ваше име, да биде ваша сопственост и да се користи за патување до работа. Барањето се поднесува во покраинската канцеларија на Sozialministeriumservice (SMS) или кај надлежното социјално осигурување. Оттаму се проследува до другите институции што може да обезбедат поддршка.

Лицата кои не работат, како пензионери и деца, може да побараат поддршка за приспособување од фондот за поддршка на лицата со попреченост (Unterstützungsfonds).

До 50 проценти од трошоците за стекнување возачка дозвола може да бидат покриени ако автомобилот е потребен за работа и користењето јавен превоз не е разумно. Надлежна институција е Sozialministeriumservice (SMS).

Често поставувани прашања

Дали треба посебно да ја барам бесплатната вињета?

Не. Ако сте ослободени од данокот поврзан со моторот, бесплатната дигитална годишна вињета следува автоматски.

Дали со дозволата според § 29b можам бесплатно да паркирам насекаде?

Не автоматски. За паркинг-надоместоците одлучуваат покраините, па проверете ги локалните правила.

Може ли да ја користам дозволата кога сум патник?

Да, но автомобилот може да остане паркиран само додека ве превезува.

Може ли да ги одбијам трошоците за преправка на автомобилот?

Не. Се признава само паушалот од 190 евра месечно.

Практични чекори

1. Проверете дали имате валиден Behindertenpass или Ausweis nach § 29b StVO, со потребните запишани потврди.
2. Регистрирајте го автомобилот на име на лицето со попреченост, кога тоа е услов за конкретното олеснување.
3. За ослободување од данокот поврзан со моторот обратете се до Finanzamt Österreich, а пријавете го и бројот на шасијата (FIN).
4. Побарајте или проверете ја бесплатната дигитална вињета и Mehrfahrtenkarte преку постапката со осигурителот и ASFINAG.
5. Проверете ги локалните правила за паркирање кај општината, магистратот или MA 46 во Виена.
6. За поддршка за автомобил, преправка или возачка дозвола контактирајте го Sozialministeriumservice (SMS) или надлежното социјално осигурување.
7. Во даночната пријава побарајте го паушалот од 190 евра месечно или признавање на трошоците за такси до 153 евра месечно, зависно од вашата ситуација.

Важно: Оваа информација е подготвена врз основа на јавно достапни извори и не претставува правен, даночен или медицински совет. За конкретен случај обратете се до надлежната институција или до квалификуван стручњак.

Извор: oesterreich.gv.at